واکسن پاروو سگ (CPV)؛ راه نجات توله‌ها از مرگ

واکسن CPV مخفف Canine Parvovirus یک واکسن حیاتی برای سگ‌هاست که جهت پیشگیری از بیماری پاروویروس (نوعی عفونت ویروسی بسیار واگیردار و مرگبار گوارشی) استفاده می‌شه، اکثر واکسن‌های CPV از نوع ویروس زنده تغییریافته (MLV) یا Modified Live Virus هستند که با تحریک سیستم ایمنی بدن حیوان، بدن سگ را برای شناسایی و مبارزه با ویروس پاروویروس واقعی آماده می‌کنند.

واکسن پاروو سگ (CPV)؛ راه نجات توله‌ها از مرگ

بدون واکسیناسیون سگ و درمان، میزان مرگ‌ومیر سگ‌های مبتلا به پاروویروس می‌تواند به بیش از ۹۰ درصد برسد، در حالی که واکسن‌های مدرن معمولاً علیه تمامی سویه‌های خطرناک پاروویروس (CPV-2a, 2b, 2c) ایمنی ایجاد می‌کنند، بارها تاکید کرده ایم که واکسن های حیوانات را کاملا جدی بگیرید، نوزاد انسان هم که به دنیا میاد واکسن های اولیه رو میزنه چرا باید فکر کنیم که سگ یا هر پتی که داریم نگهداری میکنیم نیازی به واکسن نداره!! واکسن CPV برای سگ ها از یک بیماری کشنده و خیلی واگیردار جلوگیری میکنه، پس کاملا جدی بگیرید، اگر هنوز نمیدونید که این بیماری چه خطراتی برای سگتون ایجاد میکنه الان بهتون میگم:

 بیماری پاروویروس چه خطری دارد؟

 بیماری پاروویروس سگ (Canine Parvovirus) یکی از خطرناک‌ترین و کشنده‌ترین بیماری‌های ویروسی در سگ‌ها به‌ویژه توله‌سگ‌هاست. این ویروس به‌شدت مسری است و با حمله مستقیم به سلول‌های روده، باعث اسهال خونی شدید، استفراغ مداوم، بی‌حالی، تب و کاهش شدید آب بدن می‌شود. در توله‌سگ‌هایی که سیستم ایمنی ضعیف‌تری دارند، پیشرفت بیماری بسیار سریع بوده و در صورت عدم درمان فوری، می‌تواند در مدت کوتاهی منجر به مرگ شو، پیشنهاد میکنم اگر واکسن رو به موقع تزریق نکردین و این علائم رو میبینید حتما با یک دامپزشک سیار تماس بگیرید که سریع برای معاینه خودشو بهتون برسونه.

موضوع دوم و مهم اینه که خطر پاروویروس فقط به شدت علائم آن محدود نمی‌شود؛ این ویروس مقاومت بالایی در محیط دارد و می‌تواند هفته‌ها تا ماه‌ها روی زمین، کفش، لباس یا وسایل باقی بماند. به همین دلیل حتی سگ‌هایی که تماس مستقیم با سگ بیمار نداشته‌اند نیز در معرض ابتلا هستند.

نکته مهم این است که حتی سگ‌هایی که از پاروویروس جان سالم به در می‌برند، ممکن است دچار عوارض طولانی‌مدت گوارشی یا ضعف سیستم ایمنی شوند. به همین دلیل دامپزشکان تأکید می‌کنند که پیشگیری از پاروویروس از طریق واکسیناسیون منظم، بسیار ایمن‌تر، کم‌هزینه‌تر و مطمئن‌تر از درمان آن است.

هزینه درمان پاروویرس اگر واکسن CPV تزریق نشه!

هزینه‌های درمان پاروویروس بسیار بالاست و شامل بستری، سرم‌تراپی، داروهای حمایتی و مراقبت شبانه‌روزی می‌شود، در حالی که با تزریق به‌موقع واکسن CPV می‌توان به‌راحتی از بروز این بیماری پیشگیری کرد و خیالمون راحت باشه که هرگز سگمون به این بیماری مبتلا نمیشه.

سن مناسب و زمان‌بندی تزریق واکسن CPV سگ

تزریق واکسن پاروویروس هم مثل تمام واکسن های دیگه زمانبندی داره ، قبلا راجع به زمان بندی واکسن های سگ بهتون گفتم، به طور خاص این واکسن به شرح زیر است:

۱. سن اولین سگ برای تزریق واکسن cpv

معمولا برای توله‌سگ‌ها اولین دوز در سن ۶ تا ۸ هفتگی تزریق می‌شود، چون سگ نیاز داره تا حدودی سیستم ایمنی بدنش قوی بشه بعد تزریق ویروس ضعیف شده رو شروع کنند اما شرایط خاص هم داریم در محیط‌های پرخطر (مانند پناهگاه‌ها)، تزریق ممکن است از سن ۴ هفتگی آغاز شود.

۲. فاصله دوزهای واکسن سی پی وی (دوره تولگی)

توله‌سگ‌ها به دلیل وجود آنتی‌بادی‌های مادری که ممکن است مانع اثر واکسن شوند، به چندین دوز نیاز دارند:

• فواصل زمانی: دوزها باید هر ۲ تا ۴ هفته یک‌بار تکرار شوند.
• پایان دوره: تزریق‌ها باید تا رسیدن توله به سن ۱۶ تا ۲۰ هفتگی ادامه یابد. تزریق آخرین دوز در این بازه سنی برای اطمینان از ایمنی کامل حیاتی است.
• تعداد دوز: معمولاً حداقل ۳ دوز در این دوره الزامی است.

تعداد دفعات و فواصل دوزهای واکسن cpv توله سگ

از 6 تا 8 هفتگی شروع کنید، مثلا اولین دوز واکسن cpv رو در 6 هفتگی بزنید بعد حدود 2 تا 4 هفته بعد مثلا در 9 هفتگی دوز دوم رو بزنید و در دوز بعدی رو در 12 هفتگی و دوز اخر رو در 16 هفتگی بزنید، با این روند سگ شما 4 دوز این واکسن رو دریافت کرده که با خیال راحت میتونیم بگیم احتمال بیماری پاروویروس برای این سگ به صفر نزدیک شده

۳. دوز یادآور (Booster)

اولین یادآور: یک دوز یادآور باید ۶ ماه تا ۱ سال پس از اتمام دوره واکسیناسیون تولگی تزریق شود، این موضوع هم مهمه تا از درگیری سگ به هر طریقی با این بیماری پاروویروس جلوگیری کنیم.

یادآورهای بعدی (سگ‌های بالغ): پس از دوز یادآور اول، طبق پروتکل‌های مدرن 2026، تکرار واکسن هر ۳ سال یک‌بار برای اکثر سگ‌ها کافی است.

خلاصه برنامه پیشنهادی واکسن cpv 2026برای توله‌ها:

• دوز اول: ۸ هفتگی
•  دوز دوم: ۱۲ هفتگی
•   دوز سوم: ۱۶ هفتگی
•  دوز چهارم (اختیاری/نژادهای حساس): ۲۰ هفتگی
• یادآور اول: ۱ سال بعد
• یادآورهای بعدی: هر ۳ سال یک‌بار

واکسن CPV برای چه سگ‌هایی ضروری است؟

بر اساس آخرین دستورالعمل‌های سال 2026 از نهادهای معتبر بین‌المللی نظیر WSAVA (انجمن جهانی دامپزشکی حیوانات کوچک) وAVMA (انجمن پزشکی دامپزشکی آمریکا)، واکسن CPV برای گروه‌های زیر اجباری و حیاتی است:

۱. تمامی سگ‌ها بدون استثنا (Core Vaccine)

بله درست شنیدین تمامی سگها بدون هیچ استثنایی، من سگمو بیرون نمیبرم و جایی نمیره و همش تو آغوش خودمه و از این حرفا اصلا نداریم! طبق استانداردهای جهانی، واکسن پاروویروس یکی از واکسن های اصلی یا به عبارتی (Core) برای سگ ها محسوب می‌شه، یعنی:

✅ فارغ از سبک زندگی سگ: حتی سگ‌هایی که ۱۰۰٪ وقت خود را در داخل خانه می‌گذرانند باید واکسن پاروویروسرو دریافت کنن، چون این ویروس خیلی مقاومه و می‌تواند از طریق کفش، لباس یا اشیاء آلوده به محیط خانه وارد شود، بنابراین سگ حتی اگر از خونه بیرونم نره که خب توصیه ما نیست بازم بابد واکسن را دریافت کنه.

✅ فارغ از موقعیت جغرافیایی: این ویروس در سراسر جهان گسترده است و هیچ منطقه امنی وجود نداره پس نگین سگهای ایرانی پاروویروس نمیگیرن اون برای خارجیاس همه جای دنیا گستردگی این ویروس یکسانه.

۲. توله‌سگ‌ها (گروه با ریسک بالا)

توله‌سگ‌ها به دلیل سیستم ایمنی تکامل‌نیافته، حساس‌ترین گروه هستند. برنامه واکسیناسیون پارو ویروس برای توله سگ ها باید از ۶ تا ۸ هفتگی آغاز شده و تا سن ۱۶ تا ۲۰ هفتگی ادامه یابد تا از ایمنی کامل اطمینان حاصل شود.

۳. نژاد هایی که بیشتر احتمال درگیری با پاروویروس را دارند

برخی نژادها به لحاظ ژنتیکی در برابر پاروویروس آسیب‌پذیرتر هستند و در صورت ابتلا، شدت بیماری و نرخ مرگ‌ومیر در آن‌ها بالاتر است. این نژادها عبارتند از:

·         روتوایلر (Rottweiler)

·         دوبرمن پینچر (Doberman Pinscher)

·         ژرمن شپرد (German Shepherd)

·         لابرادور رتریور (Labrador Retriever)

·         پیت‌بول (Pit Bull types)

۴. سگ‌های بالغ با تاریخچه نامشخص

هر سگ بالغی که سوابق واکسیناسیون آن در دسترس نیست یا به درستی واکسینه نشده، باید بلافاصله به عنوان یک مورد پرخطر تلقی شده و پروتکل واکسیناسیون CPV را دریافت کند، بنابراین اگر نمیدونید این سگ واکسن رو تزریق کرده یا نکرده و سوابقشم نمیتونید مثلا از روی میکروچیپ یا دامپزشکی های قبلی که رفته بوده پیدا کنید حتما دوباره تزریق کنید یه سری عوارض خیلی خفیف مثل ایجاد آلرژی در سگ و یا تب خفیف و بیحال و بی اشتهایی سگ برای چند روز رو داره اما اصلا جدی نیست به راحتی رفع میشه نگران نباشید

۵. سگ‌های ساکن در محیط‌های پرتراکم و پرخطر

سگ‌هایی که در پناهگاه‌ها، مراکز پرورش (Breeding centers) یا پانسیون‌ها نگهداری می‌شوند، به دلیل احتمال بالای تماس با مدفوع آلوده، در اولویت جدی برای دریافت این واکسن قرار دارند.

برای اطمینان از ایمنی کامل، توصیه می‌شود وضعیت واکسیناسیون سگ خود را در یک بیمارستان دامپزشکی معتبر بررسی کنید

اگر سگم واکسن پاروویروس زده باشه دامپزشک متوجه میشه؟

بله، دامپزشک می‌تواند از طریق آزمایش خون متوجه تزریق قبلی واکسن cpv سگ شود ، اما با معاینه ظاهری این امکان وجود ندارد اجازه دهید، در ادامه روش های تشخیص دریافت واکسن پاروویروس در سگ را بررسی کنیم

۱. آزمایش تیتر آنتی‌بادی (Titer Test)

مطمئن‌ترین راه برای دانستن اینکه سگ واکسین cvp را دریافت کرده یا خیر، انجام آزمایش تیتر آنتی‌بادی است.

نحوه عملکرد: دامپزشک برای اندازه گیری، سطح آنتی‌بادی‌های ضد پاروویروس (CPV) نمونه خون میگیرد، وجود آنتی‌بادی در خون نشان‌دهنده این است که سگ یا قبلاً واکسینه شده و یا با بیماری مبارزه کرده و ایمن شده است.

دقت: تست‌های تشخیصی سریع (Point-of-Care) برای پاروویروس دقت بسیار بالایی (حدود ۹۸ تا ۱۰۰ درصد) در شناسایی سگ‌های ایمن در برابر پاروویروس دارند.

۲. استعلام از کلینیک قبلی

اگر می‌دانید سگ قبلاً در کدام کلینیک واکسینه شده، دامپزشک فعلی می‌تواند با آن‌ها تماس گرفته و سوابق دیجیتال سگ را دریافت کند. بسیاری از کلینیک‌ها سوابق را در سیستم‌های کامپیوتری خود نگه می‌دارند و نیازی به شناسنامه فیزیکی نیست.

۳. بررسی میکروچیپ

اگر سگ شما میکروچیپ دارد، ممکن است اطلاعات واکسیناسیون در دیتابیس‌های آنلاین متصل به شماره میکروچیپ ثبت شده باشد که دامپزشک با اسکن آن می‌تواند به این سوابق دسترسی پیدا کند.

۴. اگر هیچ سوابقی پیدا نشد

اگر آزمایش تیتر انجام نشود و هیچ سابقه‌ای هم در کلینیک‌ها نباشد، اکثر منابع معتبر مانند AVMA توصیه می‌کنند که سگ را دوباره واکسینه کنید یعنی برای پاروویروس (Revaccination) انجام شود. چرا که تزریق مجدد واکسن cpv به سگی که قبلاً واکسن زده، خطر جدی ندارد، اما واکسینه نشدن در برابر پاروویروس می‌تواند مرگبار باشد.

برای انجام این آزمایش، می‌توانید به یک آزمایشگاه یا کلینیک دامپزشکی مراجعه کنید تا از وضعیت ایمنی سگ خود مطمئن شوید.

انواع واکسن CPV سگ

واکسن CPV  پاروویروس سگ یکی از واکسن‌های اصلی و بسیار مهم سگ‌هاست که بالاترهم گفتم، این واکسن معمولاً به‌صورت ترکیبی همراه با واکسن‌های دیستمپر، هپاتیت ویروسی (آدنوویروس) و پاراآنفلوانزا تزریق می‌شود. این واکسن نقش مهمی در محافظت از توله‌سگ‌ها و حتی سگ‌های بالغ در برابر سویه‌های مختلف پارووویروس مثل CPV-2، CPV-2a، CPV-2b و CPV-2c دارد. همونطور که بالاتر گفتم، برای اینکه بدن سگ ایمنی کامل و پایدار پیدا کند، تزریق این واکسن باید از سنین پایین شروع شود و در چند نوبت متوالی، همراه با دوزهای یادآور، ادامه پیدا کنه که صفر تا صدش رو بالاتر بهتون توضیح دادم.

بر اساس آخرین دستورالعمل‌های نهادهای معتبر بین‌المللی مانند انجمن جهانی دامپزشکی دام‌های کوچک (WSAVA) و انجمن بیمارستان‌های حیوانات آمریکا (AAHA) در سال ۲۰۲۶، انواع واکسن‌های پاروویروس سگ (CPV) به شرح زیر دسته‌بندی می‌شوند:

۱. انواع واکسن CPV از نظر فناوری زیستی

• واکسن زنده ضعیف شده (MLV): این رایج‌ترین و توصیه‌شده‌ترین نوع واکسن در سطح جهانی به شمار میرود، واکسن‌های MLV ایمنی قوی و طولانی‌مدتی ایجاد می‌کنند و بر تمامی سویه‌های شناخته شده (CPV-2a, 2b, 2c) موثر هستند

• واکسن غیرفعال یا کشته شده (Inactivated): این واکسن‌ها حاوی ویروس غیرفعال هستند و نسبت به نوع MLV، قدرت تحریک ایمنی کمتری دارند و معمولاً نیاز به تکرار بیشتری دارند
• واکسن‌های نوترکیب (Recombinant): نسل‌های جدیدتری از واکسن‌ها که از بخش‌های خاصی از پروتئین ویروس برای تحریک ایمنی استفاده می‌کنند و خطر بازگشت بیماری‌زایی در آن‌ها وجود ندارد.

۲. دسته‌بندی بر اساس ترکیب (واکسن‌های چندگانه)

واکسن پاروویروس به ندرت به تنهایی استفاده می‌شود و معمولاً بخشی از واکسن‌های اصلی (Core) است که هر سگی باید دریافت کند .

• واکسن DAPP/DHPP شامل پاروویروس، دیستمپر، آدنوویروس (نوع ۱ و ۲) و پاراآنفلوآنزا
• واکسن‌های با تیتر بالا  (High-Titer)  و واکسن تک‌گانه (Monovalent): واکسن‌های تولیدی شرکت Zoetis (Vanguard)، که برای غلبه بر آنتی‌بادی‌های مادری در توله‌ها طراحی شده‌اند.

خلاصه انواع واکسن cpv – واکسن پاروویروس سگ

واکسن های cpv یا واکسن پاروویروس از نظر فناوری زیستی و چندگانه بودن به دو دسته اصلی تقسیم میشوند، از نظر فناوری زیستی واکسن های ویروس ضعیف شده MLV که رایجترین واکسن است، واکسن غیر فعال شده که حاوی ویروس غیرفعال است و واکسن های نوترکیب که نسل جدید است و بخش‌های خاصی از پروتئین ویروس برای تحریک ایمنی استفاده می‌کنند وجود دارد و از نظر چند گانه بودن شامل دو نوع واکسن DAPP و DHPP است که شامل پاروویروس، دیستمپر، آدنوویروس و پاراآنفولانزا است و واکسن تک‌گانه (Monovalent) پاروویروس دقیقاً واکسنی است که فقط حاوی آنتی‌ژن بیماری پاروویروس بوده و بر خلاف واکسن‌های چندگانه (مثل ۵‌گانه یا ۷‌گانه)، شامل ویروس‌های دیگر نظیر دیستمپر یا هپاتیت نمی‌شود.

تفاوت واکسن ایرانی و خارجی در واکسن پاروویروس چیست؟

اجاره بدین تفاوت اصلی واکسن‌های پاروویروس (CPV) ایرانی و خارجی در سال ۲۰۲۶ را می‌توان در سه محور اصلی بررسی کنم تا بهتر درک کنید که برای تزریق بهتره واکسن های ایرانی استفاده کنید یا خارجی قبلا هم در رابطه با تفاوت های واکسن های خارجی و ایرانی برای گربه ها مفصل براتون صحبت کردم اگر از یه بچه گربه بامزه هم نگهداری میکنید اون محتوا هم براتون بسیار مفیده:

۱. سرعت پاسخ‌دهی ایمنی (Seroconversion)

تحقیقات علمی در ایران نشان داده است که برخی واکسن‌های معتبر خارجی (مانند برندهای آمریکایی یا اروپایی نظیر Vanguard یا Duramune  معمولا سرعت پاسخ‌دهی سریع‌تری دارند.برای مثال، در یک مطالعه مقایسه‌ای، سگ‌های دریافت‌کننده برخی واکسن‌های خارجی بلافاصله بعد از دوز اول به سطح ایمنی ایمن (Seroconversion) رسیدند، یعنی بدن سگ به تولید آنتی‌بادی‌های اختصاصی علیه ویروس رسیده است، در حالی که در برخی نمونه‌های دیگر (مانند بیوکان) این سطح ایمنی پس از دوز دوم تثبیت شده است.

۲. انطباق با سویه‌های بومی

یکی از نکات مهم این است که سویه غالب پاروویروس در ایران CPV-2a گزارش شده است. در حالی که واکسن‌های خارجی مانند Nobivac یا Vanguard به دلیل داشتن تیتر بال» و تکنولوژی MLV بر تمامی سویه‌ها (2a, 2b, 2c) مؤثرند، واکسن‌های ایرانی و بومی با هدف انطباق بیشتر با اپیدمیولوژی خاص منطقه و هزینه‌ی کمتر تولید می‌شوند . با این حال، واکسن‌های خارجی به دلیل سابقه طولانی‌تر در تحقیق و توسعه، معمولاً در غلبه بر آنتی‌بادی‌های مادری (MDA) موفق‌تر عمل می‌کنند.

۳. پایداری و زنجیره سرد

واکسن‌های خارجی به دلیل تکنولوژی‌های پیشرفته‌تر در فرمولاسیون مانند برندهای شرکت Zoetis یا MSD، معمولاً پایداری بیشتری در برابر نوسانات دمایی محدود دارند.در مقابل، واکسن‌های ایرانی برای بازار داخلی بهینه شده‌اند و دسترسی به آن‌ها راحت‌تر است، اما کیفیت نهایی آن‌ها به شدت به رعایت زنجیره سرد از کارخانه تا کلینیک بستگی دارد .

خلاصه تفاوت‌ها:

• خارجی: سرعت ایجاد ایمنی بالاتر، موفقیت بیشتر در غلبه بر آنتی‌بادی‌های مادری توله‌ها، و قیمت بالاتر
• ایرانی: قیمت مناسب‌تر، در دسترس بودن و کارایی قابل قبول برای سویه‌های بومی، اما گاهی نیاز به دقت بیشتر در رعایت فواصل دوزهای یادآور .

توصیه می‌شود در توله‌هایی که در محیط‌های پرخطر (مانند پناهگاه‌ها) هستند، از واکسن‌های با تیتر بالا (که اغلب خارجی هستند) استفاده کنید و برای توله هایی که در محیط های کم خطر زندگی میکنند و هزینه واکسیناسیون براتون مهمه از مدل های ایرانی واکسن cpv استفاده کنید.

قیمت واکسن CPV سگ

قیمت واکسن پاروویروس سگ (CPV) در ایران در سال ۱۴۰۴ بسته به نوع (ایرانی یا خارجی) و کلینیک دامپزشکی متفاوت است و معمولاً به صورت بخشی از واکسن‌های چندگانه (۵ گانه یا بیشتر) ارائه می‌شود، میتونید از داروخانه های دامپزشکی هم استعلام قیمت بگیرید، اگر بخوام دقیق تر بهتون بگم به شرح زیر است:

قیمت واکسن CPV در ایران (سال ۱۴۰۴)

به طور کلی، هزینه هر دوز واکسن در کلینیک‌های دامپزشکی ایران شامل خود واکسن به علاوه هزینه ویزیت و تزریق است. طبق منابع مختلف، محدوده‌های قیمتی (با احتساب ویزیت معمولی) به شرح زیر است:

نکات مهم در مورد قیمت:

• نوع واکسن: واکسن‌های خارجی معمولاً گران‌تر از واکسن‌های تولید داخل هستند، اما قیمت نهایی در کلینیک‌ها ممکن است بر اساس برند تفاوت چندانی نداشته باشد.
• هزینه ویزیت: هزینه ویزیت دامپزشکی می‌تواند بین ۴۰۰ تا ۹۰۰ هزار تومان متغیر باشد که به فاکتور واکسن اضافه می‌شود مگر اینکه در پکیج خدماتی ارائه شود
• تک‌گانه یا چندگانه: واکسن پاروویروس به ندرت به صورت تک‌گانه در بازار عمومی فروخته می‌شود و اغلب در واکسن‌های ترکیبی مانند DAPP/DHPP موجود است
• مکان کلینیک: قیمت‌ها در شهرهای بزرگ و کلینیک‌های مجهزتر ممکن است بالاتر باشد

مقایسه با قیمت جهانی

در ایالات متحده، هزینه هر دوز واکسن پاروویروس معمولاً در ترکیب DHPP در کلینیک‌های معمولی حدود ۲۰ تا ۵۰ دلار است، در حالی که در کلینیک‌های کم‌هزینه ممکن است تا ۱۰ دلار نیز کاهش یابد 

عوارض واکسن CPV سگ

عوارض واکسن پاروویروس (CPV) سگ در سال ۲۰۲۶ به دو دسته کلی شایع (خفیف) و نادر (شدید) تقسیم می‌شوند. اکثر سگ‌ها تنها واکنش‌های گذرا نشان می‌دهند که بخشی از روند طبیعی فعال شدن سیستم ایمنی است

۱. عوارض شایع و خفیف (معمولاً ۱ تا ۳ روز طول می‌کشد)

این علائم معمولاً طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از تزریق برطرف می‌شوند:

• بی‌حالی و کاهش انرژی: سگ ممکن است کمتر از حد معمول بازی کند یا بیشتر بخوابد
• تب خفیف: واکنش طبیعی بدن به آنتی‌ژن‌های واکسن
• تورم و حساسیت در محل تزریق: ایجاد یک برجستگی کوچک یا سفت شدن ناحیه تزریق که ممکن است ۲ تا ۶ هفته طول بکشد تا کاملاً ناپدید شود
• کاهش اشتها: میل کم به غذا برای یک یا دو وعده

۲. عوارض جدی و واکنش‌های آلرژیک (نیاز به مداخله فوری)

در موارد بسیار نادر، ممکن است واکنش‌های شدید یا شوک آنافیلاکسی رخ دهد که معمولاً در دقایق اول یا تا ۴۸ ساعت بعد مشاهده می‌شود

• تورم صورت: پف کردن اطراف چشم‌ها، پوزه یا گوش‌ها
• مشکلات تنفسی: تنگی نفس، سرفه شدید یا تنفس سریع
• کهیر و خارش: بروز دانه‌های قرمز و برجسته روی پوست
• استفراغ یا اسهال مداوم: واکنش‌های گوارشی شدید
• غش یا فروپاشی (Collapse): ضعف شدید و افت ناگهانی فشار خون

۳. نکات مراقبتی مهم  بعد از تزریق واکسن به توله سگ

• زمان طلایی: توصیه می‌شود سگ را ۱۵ تا ۳۰ دقیقه پس از واکسیناسیون در محیط کلینیک یا نزدیکی آن نگه دارید تا در صورت بروز واکنش‌های سریع، دامپزشک بتواند فوراً اقدام کند
• کاهش گلبول‌های سفید: برخی واکسن‌های زنده (MLV) ممکن است به طور موقت باعث کاهش لنفوسیت‌ها در هفته‌های اول شوند که معمولاً خطرناک نیست اما باید مد نظر باشد
• مشورت با دامپزشک: اگر علائم خفیف بیش از ۴۸ ساعت ادامه داشت یا علائم جدی مشاهده کردید، بلافاصله با دامپزشک تماس بگیرید 

مراقبت های مهم بعد از تزریق CPV

مراقبت‌های پس از تزریق واکسن پاروویروس (CPV) برای اطمینان از عملکرد صحیح واکسن و پیشگیری از بروز عوارض جانبی در سال ۲۰۲۶ بسیار حیاتی است. بر اساس راهنماهای معتبر دامپزشکی، مهم‌ترین مراقبت‌ها شامل موارد زیر است:

۱. استراحت و آرامش

سگ شما ممکن است پس از واکسیناسیون به مدت ۲۴ تا ۴۸ ساعت دچار بی‌حالی و تب خفیف شود.

• یک محیط آرام، گرم و راحت برای استراحت او فراهم کنید.
• از فعالیت‌های بدنی شدید، پیاده‌روی‌های طولانی و بازی‌های پرتحرک در دو روز اول خودداری کنید تا انرژی بدن صرف پاسخ ایمنی شود.

۲. تغذیه و آبرسانی

• ممکن است سگ دچار کاهش اشتهای موقت شود. در این مدت او را برای غذا خوردن تحت فشار نگذارید، اما از در دسترس بودن آب تازه و تمیز اطمینان حاصل کنید تا بدن هیدراته بماند.
• اگر سگ تمایلی به غذای خشک ندارد، می‌توانید از مقداری غذای تر یا کنسروهای مخصوص استفاده کنید، اما از تغییر ناگهانی رژیم غذایی پرهیز کنید.

۳. ممنوعیت حمام و تماس‌های محیطی

این بخش از نظر بهداشتی بسیار مهم است:

• ممنوعیت حمام: توصیه می‌شود تا ۷ الی ۱۰ روز پس از واکسیناسیون از حمام کردن سگ خودداری کنید. رطوبت و کاهش دمای بدن ناشی از شستشو می‌تواند باعث استرس و تضعیف سیستم ایمنی در حال پاسخ‌دهی شود .
• قرنطینه و تماس با سگ‌های دیگر: ایمنی کامل واکسن حدود ۱۰ تا ۱۴ روز بعد از تزریق دوز نهایی ایجاد می‌شود. بنابراین تا پیش از سپری شدن این زمان و اتمام دوره کامل واکسیناسیون (معمولاً ۱۶ هفتگی در توله‌ها)، از بردن سگ به پارک‌ها، پانسیون‌ها و تماس با سگ‌های غریبه یا واکسینه نشده خودداری کنید، زیرا بدن هنوز در برابر ویروس واقعی آسیب‌پذیر است .

۴. نظارت بر محل تزریق

ایجاد یک برجستگی یا تورم کوچک در محل تزریق طبیعی است و معمولاً طی چند هفته جذب می‌شود. اما اگر محل تزریق دچار قرمزی شدید، ترشح یا درد غیرعادی شد، حتماً با دامپزشک مشورت کنید

واکسن CPV سگ از چند ماهگی باید تزریق شود؟

تزریق واکسن پاروویروس (CPV) در توله‌سگ‌ها باید از سن ۶ تا ۸ هفتگی آغاز شود. بر اساس پروتکل‌های بین‌المللی، دوزهای یادآور باید هر ۲ تا ۴ هفته یک‌بار تکرار شوند تا زمانی که توله به سن ۱۶ تا ۲۰ هفتگی برسد؛ این برنامه زمانی برای اطمینان از خنثی شدن آنتی‌بادی‌های مادری و فعال شدن سیستم ایمنی خودِ توله الزامی است.

آیا واکسن CPV ۱۰۰٪ از پاروویروس جلوگیری می‌کند؟

هیچ واکسنی ۱۰۰٪ تضمین‌کننده نیست، اما واکسن‌های مدرن CPV در صورت تزریق صحیح و کامل، بیش از ۹۹٪ ایمنی ایجاد می‌کنند. شکست واکسن بسیار نادر است و معمولاً به دلیل تداخل آنتی‌بادی‌های مادری در توله‌ها، نقص سیستم ایمنی سگ، یا عدم رعایت زنجیره سرد واکسن رخ می‌دهد؛ با این حال، سگ‌های واکسینه شده در صورت ابتلا، علائم بسیار خفیف‌تری نشان می‌دهند.

آیا سگ بعد از واکسن CPV هم ممکن است پاروو بگیرد؟

بله، احتمال ابتلا بسیار اندک اما ممکن است، به خصوص در «دوره پنجره» (فاصله بین دوزهای واکسن که ایمنی مادری تمام شده ولی ایمنی واکسن کامل نشده است). همچنین اگر سگ قبل از تکمیل دوره کامل (معمولاً ۲ هفته بعد از آخرین دوز در ۴ ماهگی) با ویروس مواجه شود، ممکن است بیمار شود، زیرا بدن هنوز به حداکثر سطح محافظت نرسیده است.

واکسن CPV برای سگ بالغ لازم است؟

بله، واکسن CPV یک واکسن اصلی (Core) است و سگ‌های بالغ نیز به دوزهای یادآور نیاز دارند. طبق استانداردهای ۲۰۲۶، پس از تکمیل دوره تولگی و دوز یادآور یک‌سالگی، واکسن پاروویروس باید هر ۳ سال یک‌بار تکرار شود تا سطح ایمنی بدن در برابر جهش‌های ویروسی و تضعیف سیستم ایمنی با افزایش سن حفظ شود.

اگر یک نوبت واکسن CPV فراموش شود چه باید کرد؟

اگر نوبت واکسن توله‌سگ بیش از ۶ هفته به تأخیر بیفتد، ممکن است نیاز به شروع مجدد دوره یا تزریق دو دوز به فاصله ۲ تا ۴ هفته باشد تا ایمنی لازم ایجاد شود. در سگ‌های بالغ، اگر دوز ۳ ساله فراموش شود، باید در اولین فرصت یک دوز یادآور تزریق گردد؛ در هر صورت مشورت با دامپزشک برای تعیین وضعیت سطح آنتی‌بادی (Titer Test) بهترین راهکار است.

واکسن CPV چند بار باید تزریق شود؟

در دوره تولگی، حداقل ۳ دوز واکسن به فواصل ۲ تا ۴ هفته (تا سن ۱۶-۲۰ هفتگی) ضروری است. پس از آن، یک دوز یادآور در سن یک‌سالگی و سپس تکرار واکسن به صورت دوره‌ای (هر ۳ سال یک‌بار طبق توصیه AAHA) برای حفظ ایمنی مادام‌العمر الزامی است.

تفاوت واکسن CPV با واکسن DHPP

واکسن CPV یک واکسن تک‌گانه (Monovalent) است که فقط علیه پاروویروس محافظت ایجاد می‌کند، در حالی که DHPP یا DAPP یک واکسن ترکیبی (چندگانه) است که علاوه بر پاروویروس، از سگ در برابر بیماری‌های خطرناک دیگری شامل دیستمپر (Distemper)، هپاتیت عفونی (Adenovirus) و پاراآنفلوآنزا محافظت می‌کند.

آیا CPV به‌تنهایی کافی است؟

خیر، واکسن CPV به تنهایی برای محافظت کامل سگ کافی نیست. سگ‌ها برای زنده ماندن به واکسن‌های اصلی دیگری مانند دیستمپر، هپاتیت و هاری نیز نیاز مبرم دارند. استفاده از CPV به تنهایی معمولاً فقط در شرایط خاص (مانند شیوع شدید در پناهگاه‌ها برای توله‌های بسیار کوچک) و به عنوان مکمل برنامه اصلی استفاده می‌شود.

چه زمانی واکسن ترکیبی بهتر است؟

واکسن ترکیبی (مانند ۵‌گانه یا ۷‌گانه) در اکثر موارد بهترین گزینه است زیرا با یک بار تزریق، سگ را در برابر چندین بیماری کشنده همزمان ایمن می‌کند. این کار باعث کاهش استرس تزریق برای سگ، کاهش هزینه‌های مراجعه به دامپزشک و اطمینان از پوشش کامل ایمنی در برابر بیماری‌های شایع محیطی می‌شود.

بعد از واکسن CPV سگ می‌تواند بیرون برود؟

توصیه اکید می‌شود که توله‌سگ تا ۷ الی ۱۴ روز بعد از آخرین دوز واکسیناسیون (معمولاً در ۴ ماهگی) به محیط‌های عمومی پرخطر نبرده شود. در این مدت سیستم ایمنی در حال پردازش واکسن است و بدن هنوز در برابر ویروس‌های محیطی به‌طور کامل مسلح نشده است؛ پیاده‌روی فقط در محیط‌های اختصاصی و کنترل‌شده مجاز است.

تفاوت واکسن پاروو با واکسن چندگانه سگ چیست؟

واکسن پاروو متمرکز بر یک ویروس خاص و کشنده گوارشی است، اما واکسن چندگانه مانند یک چتر حمایتی وسیع عمل کرده و همزمان سیستم تنفسی، کبد و سیستم عصبی سگ را در برابر چندین ویروس مختلف ایمن می‌سازد. واکسن‌های چندگانه مدیریت سلامت سگ را ساده‌تر و کارآمدتر می‌کنند.

آیا واکسن CPV عوارض خطرناک دارد؟

عوارض جانبی شدید واکسن CPV مانند شوک آنافیلاکسی بسیار نادر است (کمتر از ۱ در ده هزار مورد). عوارض معمول شامل بی‌حالی خفیف، تب و تورم اندک در محل تزریق است که طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت برطرف می‌شود. دامپزشکان معتقدند خطر مرگ ناشی از بیماری پاروویروس بسیار فراتر از خطرات ناچیز عوارض واکسن است.