آسیب‌دیدگی کمر در گربه‌ها

آسیب‌دیدگی کمر در گربه‌ها می‌تواند از یک گرفتگی عضلانی ساده تا موارد جدی مثل دیسک کمر یا شکستگی مهره متغیر باشد. چون گربه‌ها در پنهان کردن درد استاد هستند، اما ما به عنوان مسئولشون از نشانه هایی مثل کم تحرک شدن و خوددادی کردن گربه از پریدن، تغییر در دفع به دلیل درد گربه هنگام نشستن و واکنش شدید گربه به لمس مخصوصا قسمت کمر میتونیم متوجه یک آسیب در کمر گربمون بشیم اما ایا این درد یک اتفاق جدی مثل دیسک کمر و شکستی ستون فقرات گربه است یا یک گرفتگی عضله؟ در این مقاله از پت لینک راهنمای جامعی برای تشخیص نوع درد کمر گربه ها تهیه کردیم که اگر یک دوست کوچوله پشمالو دارین خوندن این مقاله نه تنها خالی از لطف نیست بلکه به نظرم از واجباته چون تشخیص به موقع میتونه جون حیوون را در این مورد نجات بده و خدایی نکرده منجر به فلج گربه نشه، بدون معطلی بریم به سراغ محتوای اصلی و علمی که توسط متخصصین دامپزشک پت لینک به رشته تحریر در آمده است.

تفاوت علائم نشان دهنده درد کمر در گربه ها با دیگر بیماریها

قبل از اینکه به سراغ تشخیص نوع خفیف یا جدی کمردرد گربمون بریم لازمه علائم را بدانیم تا بفهمیم که آیا اصلا مشکل گربه ما درد کمره یا درگیر یه بیماری عفونیه و یا مشکلی مانند ترومبوآمبولی شریانی که یک موقعیت اورژانسیه ( جلوتر توضیح میدم چیه ) است که باعث این لنگیدن و یا درد در گربه شده بنابراین بریم سراغ تفاوت علائم درد کمر در گربه ها با بیماری های مشابه؛

تشخیص کمردرد گربه و مقایسه با بیماری های مشابه

برای تشخیص اینکه مشکل دقیقاً از کمر (نورولوژی) است یا عروق (خون‌رسانی) و عفونت، باید به سه فاکتور کلیدی توجه کنی: دما، زمان و واکنش‌های عصبی که کاملا در ادامه توضیح میدم :

۱. آسیب کمر (ستون فقرات و اعصاب) در مقابل ترومبوآمبولی (لخته خون)

ترومبوآمبولی (FATE) یکی از اورژانس‌های ترسناک در گربه‌هاست که اغلب با فلج شدن گربه اشتباه گرفته می‌شود.

ویژگی آسیب کمر (دیسک یا ضربه)          

در آسیب کمر گربه دما و رنگ پا    پاها گرم هستند و بالشتک‌ها صورتی‌اند نبض در ران (شریان فمورال) لمس می‌شود، سرعت بروز       ممکن است تدریجی یا ناگهانی باشد و درد معمولاً در نقطه خاصی از ستون فقرات است، در حالی که در ترومبوآمبولی وضعیت متفاوت است و به شرح زیر است

ترومبوآمبولی (لخته خون)

 در ترومبوآمبولی پاها سرد هستند و بالشتک‌ها مایل به آبی یا رنگ‌پریده‌اند، نبض وجود ندارد یا بسیار ضعیف است، همیشه بسیار ناگهانی و با درد شدید و جیغ زدن گربه همراه است و درد در عضلات پا احساس می‌شود (عضلات سفت می‌شوند).

تشخیص ترومبوآمبولی (لخته خون) از آسیب کمر

در لخته خون، شریان‌هایی که به پاها خون می‌برند مسدود می‌شوند.

تست ناخن: اگر لایه کوچکی از ناخن پا را بگیرید (خیلی کم)، در آسیب کمر خون می‌آید، اما در ترومبوآمبولی به دلیل قطع جریان خون، خون‌ریزی وجود ندارد یا بسیار کم است. این یک نشانه اورژانسی برای لخته خون است ( لطفا این تست رو در منزل انجام ندیدهید شک نکنید که این تست باید از طرف دامپزشک متخصص انجام بشه چون یک اشتباه صدم درصدی هم میتونه منجر به عفونت در گربه بشه و عواقب بسیار جدی داره 😔)

۲. مقایسه آسیب کمر در مقابل بیماری‌های عفونی (مثل FIP یا توکسوپلاسموز

عفونت‌ها معمولاً سیستمیک هستند، یعنی فقط به یک نقطه محدود نمی‌شوند و چند نشانه دارند که به شرح زیر است :

تب و بی‌اشتهایی: در آسیب‌های فیزیکی کمر، گربه معمولاً تب ندارد و شاید همچنان میل به غذا داشته باشد. در بیماری‌های عفونی مثل نوع عصبی FIP، گربه معمولاً تب مکرر، بی‌حالی شدید و کاهش وزن دارد.

درگیری سایر حواس: عفونت‌های مغزی و نخاعی اغلب باعث لرزش چشم (نیستاگموس)، تشنج یا تغییر در اندازه مردمک‌ها می‌شوند، در حالی که آسیب کمر فقط روی حرکت پاها و کنترل ادرار اثر می‌گذارد

لینک مرتبط : دامپزشک چشم پزشک حیوانات

سرعت پیشرفت: آسیب فیزیکی معمولاً بعد از یک حادثه ثابت می‌ماند یا با استراحت بهتر می‌شود، اما بیماری‌های عفونی روز‌به‌روز بدتر می‌شوند.

تشخیص آسیب کمر با بیماری‌های عفونی مثل FIP یا توکسوپلاسموز

عفونت‌ها معمولاً سیستمیک هستند، یعنی فقط به یک نقطه محدود نمی‌شوند.

تب و بی‌اشتهایی: در آسیب‌های فیزیکی کمر، گربه معمولاً تب ندارد و شاید همچنان میل به غذا داشته باشد. در بیماری‌های عفونی مثل نوع عصبی FIP، گربه معمولاً تب مکرر، بی‌حالی شدید و کاهش وزن دارد.

دمای مقعدی بالای ۳۹.۲ درجه سانتی‌گراد معمولاً نشان‌دهنده عفونت است، در حالی که در آسیب‌های دیسک کمر، دمای بدن نرمال است و حدود ۳۸ تا ۳۹ درجه است.

درگیری سایر حواس: عفونت‌های مغزی و نخاعی اغلب باعث لرزش چشم (نیستاگموس)، تشنج یا تغییر در اندازه مردمک‌ها می‌شوند، در حالی که آسیب کمر فقط روی حرکت پاها و کنترل ادرار اثر می‌گذارد.

سرعت پیشرفت: آسیب فیزیکی معمولاً بعد از یک حادثه ثابت می‌ماند یا با استراحت بهتر می‌شود، اما بیماری‌های عفونی روز‌به‌روز بدتر می‌شوند.

آیا گربه اشتها دارد یا کاملاً گوشه‌گیر شده؟

اگر پاها سرد هستند، بدون معطلی به کلینیک مجهز مراجعه کنید چون زمان در "لخته خون" بسیار حیاتی است. اگر پاها گرم هستند اما گربه آن‌ها را می‌کشد، احتمالاً با فتق دیسک یا آسیب ستون فقرات روبرو هستیم که نیاز به عکس‌برداری (رادیولوژی) از حیوان دارد.

۳. آسیب کمر در مقابل نارسایی کلیوی یا دیابت (ضعف عمومی)

گاهی گربه‌های پیر به دلیل ضعف ناشی از بیماری داخلی، پاهایشان می‌لرزد یا توان ایستادن ندارند این مورد را نباید با درد کمر یا آسیب به کمر گربه اشتباه بگیریم.

تست واکنش (Proprioception) در گربه ها

 یک آزمایش ساده در خانه؛ پشت پای گربه را طوری خم کنید که روی زمین قرار بگیرد (انگار گربه روی انگشتانش ایستاده).

اگر گربه بلافاصله پا را به حالت عادی برگرداند، یعنی عصب‌های کمر سالم هستند و مشکل "ضعف عمومی" است.

اگر گربه پا را همان‌طور برعکس رها کرد، یعنی ارتباط عصبی بین کمر و مغز مختل شده است  که نشانه آسیب ستون فقرات است😔

۴. عفونت‌های موضعی (آبسه در انتهای کمر)

گربه‌ها معمولاً در اثر دعوا دچار گازگرفتگی در ناحیه دم یا کمر می‌شوند که میتواند منجر به عفونت موضعی یا اصطلاحا آبسه در انتهای کمر گربه شود و میتوانیم از طریق موارد زیر این مورد را تشخیص دهیم:

تورم و گرما: اگر در ناحیه کمر احساس گرما، تورم یا ریزش موی موضعی می‌کنید، احتمالاً یک آبسه (عفونت زیر پوستی) است، نه آسیب به نخاع. در این حالت گربه فقط به خاطر درد پوستی اجازه لمس نمی‌دهد، آبسه (Abscess) که یکی از شایع‌ترین دلایل "کمردرد کاذب" در گربه‌هاست. آبسه در واقع یک کیسه پر از چرک است که بر اثر گاز گرفتگی یا چنگ زدن (معمولاً در دعوا با گربه‌های دیگر) ایجاد می‌شود که با توجه به مرحله ای در اون قرار داره میتونید درمان های خانگی داشته باشید و یا به دامپزشک مراجعه کنید در مقالات دیگری حتما راجع به این موضوع براتون خواهیم نوشت

خلاصه برای اطمینان شما

اگر گربه شما پاهای سردی دارد و نبض ران را حس نمی‌کنید، این یک اورژانس قلبی (لخته) است. اگر پاها گرم هستند اما گربه هنگام لمس مهره‌های کمر واکنش شدید نشان می‌دهد یا پاهایش را می‌کشد، مشکل به احتمال ۹۰٪ ستون فقرات است.

آیا گربه شما در حال حاضر اشتهای خود را از دست داده یا تغییر در دمای بدنش حس می‌کنید؟ (این به من کمک می‌کند بین عفونت و آسیب فیزیکی نظر دقیق‌تری بدهم).

محتوای مرتبط : اگر به دنبال نزدیکترین پانسیون گربه هستید در این لیست به راحتی خواهید یافت 👈 پانسیون گربه

چطور علمی بفهمیم مشکل درد کمر گربه از کجاست؟

برای اینکه متوجه بشیم درد و آسیب کمر گربه دلیل چه مشکلی هست راه های علمی وجود داره که در ادامه بررسی خواهیم کرد

۱. تست رفلکس (آزمایش عصب کمر)

برای اینکه بفهمید مسیر پیام عصبی در کمر سالم است یا نه، "تست تصحیح وضعیت" را انجام دهید:

تست رفلکس (Reflex Testing) مجموعه‌ای از معاینات فیزیکی است که دامپزشک برای ارزیابی سلامت سیستم عصبی و اتصال آن به عضلات انجام می‌دهد. این تست‌ها مشخص می‌کنند که آیا مشکل کمردرد گربه ناشی از آسیب به نخاع است یا خیر.

رایج‌ترین تست‌های رفلکس برای گربه شامل موارد زیر است:

رفلکس پاتلار (Patellar Reflex): مشابه انسان، با ضربه ملایم به زیر زانو، پا باید به صورت ناخودآگاه بپرد.

رفلکس عقب کشیدن (Withdrawal Reflex): دامپزشک بین انگشتان گربه را کمی فشار می‌دهد؛ گربه سالم باید بلافاصله پایش را جمع کند.

تست موقعیت‌سنجی (Proprioception): دامپزشک پنجه گربه را برمی‌گرداند تا روی "روی پنجه" بایستد. گربه سالم باید سریعاً پنجه را به حالت عادی برگرداند. اگر این کار را نکند، یعنی پیام عصبی از پا به مغز درست منتقل نمی‌شود.

رفلکس پرینئال (Perineal Reflex): برای بررسی سلامت انتهای نخاع و کنترل ادرار و مدفوع انجام می‌شود.

پای عقب گربه را به آرامی برگردانید تا روی پشت پنجه (جایی که مو دارد) روی زمین قرار بگیرد.

پاسخ سالم: گربه باید در کمتر از یک ثانیه پا را به حالت درست برگرداند.

پاسخ آسیب کمر: گربه متوجه برعکس بودن پای خود نمی‌شود و پا همان‌طور می‌ماند. (این یعنی سیگنال از کمر به مغز نمی‌رسد).

نکته : هر کجای ایران باشید با لیست های کامل از دامپزشکی ها و دیگر مراکز خدماتی حیوانات در پت لینک با چند کلیک به نزدیک ترین دامپزشکی های اطراف خود دست خواهید یافت برای مثال یزدی های عزیز از لینک های : دامپزشکی یزد ، پت شاپ یزد ، آرایشگاه حیوانات در یزد و پانسیون حیوانات در یزد میتوانند نیاز خود را برطرف کنند شما نیز با تغییر فیلتر استان نزدیکترین مراکز اطراف خود را بیابید.

برای تشخیص منبع درد کمر گربه دامپزشکان محترم موارد زیر را انجام میدهند

برای تشخیص منشأ کمردرد در گربه، ابتدا باید به علائم رفتاری توجه کرد، زیرا گربه‌ها در پنهان کردن درد استاد هستند. علائمی مثل پرش نکردن، گرد کردن کمر هنگام راه رفتن، واکنش شدید به لمس ستون فقرات یا کشیدن پاهای عقب نشانه‌های جدی هستند.

مهم‌ترین تست‌ها و روش‌های تشخیصی به شرح زیر است:

معاینه فیزیکی (Palpation): دامپزشک با لمس مهره‌ها، نقاط دقیق درد و وجود التهاب یا جابه‌جایی دیسک را بررسی می‌کند.

رادیوگرافی (X-ray): اولین قدم برای دیدن شکستگی‌ها، آرتروز یا تغییرات در ساختار استخوان مهره‌ها است.

ام‌آر‌آی (MRI) یا سی‌تی اسکن: دقیق‌ترین روش برای تشخیص فتق دیسک، مشکلات نخاعی و تومورهای احتمالی که در عکس رادیولوژی ساده دیده نمی‌شوند.

تست‌های عصبی: بررسی واکنش پنجه‌ها و رفلکس‌های عصبی برای اطمینان از عدم آسیب به سیستم عصبی مرکزی.

تست خون و ادرار: برای رد کردن احتمال عفونت‌های کلیوی یا مجاری ادراری که گاهی با درد در ناحیه کمر اشتباه گرفته می‌شوند

انواع کمردرد در گربه ها و نشانه های آن

کمردرد در گربه‌ها بر خلاف انسان‌ها، همیشه با ناله و فریاد همراه نیست؛ آن‌ها غریزه پنهان کردن ضعف را دارند. برای درک بهتر، آسیب‌های کمر را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کنیم و سپس علائم را از خفیف تا شدید بررسی می‌کنیم.

دسته‌بندی انواع آسیب‌های کمر (از نظر منشأ)

آسیب‌های مکانیکی و تروماتیک: شامل ضربه (تصادف، سقوط)، کشیدگی عضلانی ناشی از پریدن بد، یا شکستگی مهره‌ها.

بیماری‌های دژنراتیو (فرسایشی): مانند فتق دیسک بین‌مهره‌ای (IVDD) که در آن بالشتک‌های بین مهره‌ها بیرون می‌زنند، یا اسپوندیلوز (تشکیل پل‌های استخوانی بین مهره‌ها در گربه‌های مسن).

بیماری‌های التهابی و عفونی: مانند دیسکواسپوندیلیت (عفونت باکتریایی یا قارچی دیسک و مهره) یا التهاب اعصاب نخاعی.

علائم کمردرد در گربه ها (از خفیف تا شدید)

این نشانه‌ها را می‌توان به سه سطح تقسیم کرد که به شما کمک می‌کند فوریت ماجرا را درک کنید:

۱. علائم خفیف (درد اولیه یا کشیدگی عضلانی)

در این مرحله هنوز فلجی وجود ندارد، فقط "درد" است:

بی‌میلی به پریدن: گربه‌ای که قبلاً روی کابینت می‌رفت، حالا برای بالا رفتن مردد است یا از اشیاء کوتاه‌تر استفاده می‌کند.

حالت قوز کرده (Hunched posture) موقع نشستن یا راه رفتن، کمرش را به سمت بالا قوس می‌دهد تا فشار را کم کند.

تغییر در نظافت: گربه ممکن است به دلیل درد هنگام چرخیدن، پشت خود را تمیز نکند (موهای نمدی شده در انتهای کمر).

دم پایین: دم را پایین نگه می‌دارد و مثل همیشه آن را با انرژی تکان نمی‌دهد.

۲. علائم متوسط (درگیری عصبی اولیه)

نشان‌دهنده فشار روی اعصاب است:

تلوتلو خوردن (Ataxia) پاهای عقب هنگام راه رفتن کمی گیج می‌زنند یا به هم می‌خورند.

واکنش شدید به لمس: اگر دست به کمرش بزنید، ممکن است ناگهان هیس کند، چنگ بزند یا پوست کمرش به سرعت منقبض شود (Flinching).

سفت شدن عضلات شکم: گربه عضلات شکمش را سفت می‌کند تا ستون فقراتش حرکت نکند.

۳. علائم شدید و بحرانی (فشار شدید به نخاع)

این موارد اورژانس پزشکی محسوب می‌شوند:

کشیدن پاهای عقب (Paresis) گربه پاهایش را روی زمین می‌کشد یا انگشتان پایش موقع راه رفتن "جمع" (Knuckling) می‌شود.

بی‌اختیاری یا احتباس: ناتوانی در کنترل ادرار و مدفوع، یا برعکس، ناتوانی در دفع به دلیل فلجی عضلات مربوطه.

ناتوانی کامل در ایستادن: پاهای عقب کاملاً فلج و بی‌حس می‌شوند.

نکته : در لیست جراح ارتوپد حیوانات به تمامی جراحان ایران که در دایرکتوری معتبر پت لینک ثبت نام کرده اند دسترسی خواهید داشت.

یک نکته کلیدی علمی:

در گربه‌ها، آرتروز کمر در سنین بالا بسیار شایع است (بیش از ۹۰٪ گربه‌های بالای ۱۲ سال). این درد معمولاً مزمن و خفیف است و صاحب گربه تصور می‌کند گربه‌اش فقط "پیر و تنبل" شده، در حالی که گربه در حال تحمل درد مداوم است.