استفراغ در گربهها یکی از رایجترین مشکلاتی است که صاحبان پت با آن روبهرو میشوند. گاهی بالا آوردن گربه فقط به دلیل سریع غذا خوردن یا تشکیل هربال یعنی «گلوله مویی» که گربه هنگام لیس زدن بدنش میبلعد اتفاق میوفته، اما در بعضی موارد میتواند نشانه بیماریهای مهمی مانند مشکلات گوارشی، بیماری کلیه، مسمومیت یا عفونت باشد. تشخیص تفاوت بین استفراغ طبیعی و خطرناک اهمیت زیادی دارد، زیرا برخی علائم نیاز به مراجعه فوری به دامپزشک دارند.
در این مقاله بهصورت کامل علتهای استفراغ گربه، رنگهای مختلف استفراغ، علائم هشداردهنده، روشهای درمان و راههای پیشگیری را بررسی میکنیم تا بتوانید سریعتر وضعیت گربه خود را تشخیص دهید و اقدام مناسب انجام دهید.
اگر حیوان خانگی شما سگ است، میتوانید مقاله مرتبط با علت استفراغ سگ چیست؟ را نیز مطالعه کنید.
استفراغ در گربه طبیعی است یا خطرناک؟
مانند ما انسانها، گربهها هم به دلایل بسیاری استفراغ میکنند. بعضی از بیماریهایی که باعث استفراغ گربه میشوند خیلی جدی نیستند و بعد از گذشت مدت زمانی خودبهخود ناپدید میشوند. مانند مسمومیت گربه ( در حالت های خفیف) از طرف دیگر اگر بالا آوردن گربه چندین بار اتفاق بیوفته حتما باید جدی گرفته بشه و با دامپزشک مشورت کنید
تفاوت استفراغ طبیعی با استفراغ بیماریزا در گربه
همانطور که ذکر شد، استفراغ در گربهها همیشه نشانه بیماری خطرناک نیست. بسیاری از گربهها ممکن است گاهی به دلیل تشکیل هربال، سریع غذا خوردن یا حساسیت موقت معده بالا بیاورند. اما اگر استفراغ مداوم، شدید یا همراه با علائم دیگر باشد، میتواند نشانه یک بیماری جدی در دستگاه گوارش، کلیه، کبد یا حتی مسمومیت باشد. تشخیص تفاوت بین استفراغ طبیعی و بیماریزا اهمیت زیادی دارد، زیرا درمان دیرهنگام بعضی بیماریها میتواند برای گربه خطرناک شود.
استفراغ طبیعی در گربه چه ویژگیهایی دارد؟
استفراغ طبیعی معمولا علائم زیر را دارد:
- بهندرت اتفاق میافتد؛
- گربه بعد از آن همچنان بازیگوش و سرحال است؛
- اشتها طبیعی باقی میماند؛
- استفراغ بیشتر شامل مو، غذا یا مقدار کمی مایع شفاف است؛
- علائم دیگری مانند تب، اسهال یا بیحالی وجود ندارد.
برای مثال بسیاری از گربهها هر چند هفته یکبار به دلیل هربال مو بالا میآورند که در بیشتر مواقع طبیعی محسوب میشود، مخصوصا در گربههای موبلند یا فصل ریزش مو.
علائم استفراغ بیماریزا در گربه ها
استفراغ بیماریزا در گربه ها معمولا نشانه وجود مشکل در بدن اوست و میتواند به شکلهای زیر دیده شود:
استفراغ چند بار در روز یا چند روز پشتسرهم؛
وجود خون، کف زیاد یا رنگ غیرطبیعی در استفراغ؛( استفراغ خونی سگ )
- بیاشتهایی یا کاهش وزن؛
- بیحالی و خوابآلودگی؛
- اسهال یا یبوست همزمان؛
- درد شکم یا حالت خمیده بدن؛
- کاهش آب بدن.
در این شرایط استفراغ فقط یک علامت است و ممکن است علت اصلی بیماریهایی مانند نارسایی کلیه گربه ، التهاب معده و روده، پانکراتیت، انسداد روده یا عفونتهای ویروسی باشد.
چه زمانی استفراغ گربه نیاز به مراجعه فوری به دامپزشک دارد؟
بعضی از انواع استفراغ در گربهها اورژانسی محسوب میشوند و نباید برای درمان آنها صبر کرد. گربهها نسبت به کمآبی بدن بسیار حساس هستند و حتی چند ساعت استفراغ شدید میتواند وضعیت آنها را خطرناک کند.در این شرایط باید سریع به دامپزشک مراجعه کنید:
استفراغ مداوم یا تکرارشونده
اگر گربه در طول یک روز چندین بار بالا میآورد یا استفراغ بیش از ۲۴ ساعت ادامه پیدا کند، احتمال بیماری جدی وجود دارد.
وجود خون در استفراغ گربه
خون قرمز روشن یا مواد قهوهای شبیه تفاله قهوه میتواند نشانه خونریزی معده یا زخمهای گوارشی باشد.
بیحالی شدید و خوابآلودگی
اگر گربه بعد از استفراغ گوشهگیر، ضعیف یا بیحال شود، احتمال کمآبی، درد یا بیماری داخلی مطرح است.
نخوردن غذا و آب و بالا آوردن گربه
بیاشتهایی در گربهها خطرناک است، مخصوصا اگر بیشتر از یک روز طول بکشد؛ زیرا میتواند باعث مشکلات کبدی شود.
استفراغ همراه با اسهال در گربه ها
ترکیب اسهال و استفراغ خطر کمآبی بدن را چند برابر میکند و در بچهگربهها بسیار خطرناکتر است.
تلاش برای استفراغ بدون خروج چیزی
اگر گربه حالت عق زدن دارد اما چیزی خارج نمیشود، ممکن است جسم خارجی یا انسداد وجود داشته باشد.
شک به مسمومیت
خوردن گیاهان سمی، داروهای انسانی، مواد شوینده، شکلات، پیاز یا غذای فاسد میتواند باعث استفراغ شدید و مسمومیت شود.
استفراغ در بچهگربه یا گربه سالمند
گربههای کمسن و سالخورده سریعتر دچار کمآبی و ضعف میشوند و باید زودتر بررسی شوند.
رایجترین علل استفراغ در گربهها
استفراغ در گربهها علتهای زیادی دارد؛ از مشکلات ساده گوارشی گرفته تا بیماریهای جدی داخلی. شناخت علتهای رایج کمک میکند صاحبان پت سریعتر شرایط خطرناک را تشخیص دهند.
1-خوردن جسم خارجی
گربهها گاهی نخ، پلاستیک، اسباببازی یا اجسام کوچک را میبلعند. این مسئله میتواند باعث انسداد روده یا گلو و استفراغ شدید شود و یک وضعیت اورژانسی است، حتما اگر شک کردین چیزی رو بلعیده به سرعت به دامپزشکی های اطراف خود مراجعه کنید.
2-انگلهای گوارشی
کرمهای روده و انگلها مخصوصا در بچهگربهها میتوانند باعث استفراغ، اسهال و کاهش وزن شوند.
3-استرس و اضطراب
برخی گربهها در شرایط پراسترس مانند جابهجایی خانه، ورود حیوان جدید یا تغییر محیط دچار مشکلات گوارشی و استفراغ میشوند.
4-گلوله مویی (هربال) و ارتباط آن با استفراغ
گربهها بخش زیادی از روز را صرف لیس زدن و تمیز کردن بدن خود میکنند. هنگام این کار، مقدار زیادی مو وارد دستگاه گوارش میشود. در حالت طبیعی بیشتر این موها از طریق مدفوع دفع میشوند، اما گاهی موها داخل معده جمع شده و به شکل تودهای فشرده به نام «هربال» یا گلوله مویی درمیآیند. این توده میتواند معده را تحریک کند و باعث حالت تهوع و استفراغ شود.
استفراغ ناشی از هربال معمولا به صورت عق زدنهای پشتسرهم همراه با خروج تودهای استوانهای از مو دیده میشود. بعضی گربهها قبل از بالا آوردن بیقرار میشوند، صدای سرفهمانند تولید میکنند یا لبهایشان را زیاد لیس میزنند. هربال در گربههای موبلند، گربههایی با ریزش موی زیاد و همچنین گربههایی که به دلیل استرس بیش از حد خود را لیس میزنند شایعتر است.
اگرچه بالا آوردن هربال گاهی طبیعی محسوب میشود، اما تکرار مداوم آن میتواند نشانه مشکل باشد. استفراغ مکرر، کاهش اشتها، یبوست یا تلاش برای استفراغ بدون خروج مو ممکن است به انسداد دستگاه گوارش منجر شود که نیاز به بررسی دامپزشکی دارد.
برای کاهش هربال توصیه میشود موهای گربه بهصورت منظم شانه شوند، آب کافی در اختیارش قرار گیرد و در صورت نیاز از غذاهای مخصوص هربال یا مکملهای فیبردار استفاده شود. فعالیت بدنی و کاهش استرس نیز میتواند رفتار لیس زدن افراطی را کمتر کند.
5-پرخوری یا سریع غذا خوردن گربه
یکی از علتهای رایج استفراغ در گربهها، سریع غذا خوردن یا مصرف بیش از حد غذا در مدت کوتاه است. در این حالت معده ناگهان بیش از ظرفیت طبیعی پر میشود و بدن برای تخلیه فشار اضافی، غذا را بالا میآورد. این نوع استفراغ معمولا مدت کوتاهی بعد از غذا خوردن اتفاق میافتد و غذای خارجشده هنوز هضم نشده است.
بعضی گربهها به دلیل رقابت غذایی، گرسنگی طولانی، استرس یا علاقه زیاد به غذا، وعده غذایی را با سرعت بسیار بالا میخورند. در این شرایط هوا نیز همراه غذا وارد معده میشود و احتمال تهوع و استفراغ بیشتر میشود. گاهی صاحبان پت این وضعیت را با بیماری اشتباه میگیرند، در حالی که مشکل اصلی نحوه غذا خوردن است.
اگر استفراغ فقط گاهی بعد از غذا خوردن سریع اتفاق بیفتد و گربه در بقیه زمانها سالم و فعال باشد، معمولا خطر جدی وجود ندارد. با این حال تکرار مداوم آن میتواند باعث تحریک مری و معده شود و حتی زمینه مشکلات گوارشی را فراهم کند.
برای جلوگیری از این نوع استفراغ بهتر است:
- وعدههای غذایی کوچکتر و در تعداد بیشتر داده شود؛
- از ظرفهای آرامخور مخصوص گربه استفاده شود؛
- غذا در چند قسمت مختلف قرار گیرد تا سرعت خوردن کمتر شود؛
- فاصله طولانی بین وعدههای غذایی ایجاد نشود.
6-تغییر ناگهانی غذای گربه
دستگاه گوارش گربهها نسبت به تغییرات غذایی حساس است و عوض کردن ناگهانی غذا میتواند باعث استفراغ، اسهال یا بیاشتهایی شود. بسیاری از گربهها به ترکیب غذایی مشخص عادت میکنند و تغییر سریع نوع پروتئین، چربی یا افزودنیهای غذا ممکن است تعادل گوارشی آنها را به هم بزند.
برای مثال تغییر مستقیم از یک غذای خشک به برند دیگر، شروع ناگهانی کنسرو جدید یا تغییر رژیم از غذای خانگی به غذای صنعتی میتواند معده و روده را تحریک کند. در این شرایط بعضی گربهها چند ساعت یا چند روز بعد دچار استفراغ میشوند.
دامپزشکان توصیه میکنند هر نوع تغییر غذایی بهصورت تدریجی انجام شود. بهترین روش این است که طی ۷ تا ۱۰ روز، مقدار کمی از غذای جدید با غذای قبلی مخلوط شود و بهتدریج سهم غذای جدید افزایش پیدا کند. این کار به دستگاه گوارش فرصت سازگاری میدهد و احتمال استفراغ را کاهش میدهد.
همچنین بهتر است هنگام انتخاب غذای جدید به سن، وضعیت سلامتی، حساسیتهای احتمالی و کیفیت ترکیبات غذا توجه شود. بعضی غذاهای بیکیفیت یا دارای چربی بالا میتوانند حتی بعد از عادت کردن نیز باعث مشکلات گوارشی شوند.
7-حساسیت غذایی و آلرژی در گربه
حساسیت غذایی یکی از علتهای کمتر شناختهشده استفراغ مزمن در گربهها است. در این وضعیت سیستم ایمنی بدن نسبت به بعضی ترکیبات غذایی واکنش غیرطبیعی نشان میدهد. این واکنش میتواند باعث التهاب دستگاه گوارش و بروز علائمی مانند استفراغ، اسهال، خارش پوست یا ریزش مو شود. ( قبلا در رابطه با انواع ---- مشکلات پوستی سگ براتون نوشتیم اگر از سگ نگهداری میکنید حتما مقاله مرتبط رابخوانید)
برخی پروتئینها مانند مرغ، گوشت گاو، ماهی یا لبنیات در بعضی گربهها بیشتر باعث حساسیت میشوند، اگرچه هر گربه ممکن است به ماده متفاوتی واکنش نشان دهد. برخلاف تصور رایج، آلرژی غذایی معمولا بعد از مدت طولانی مصرف یک غذا ایجاد میشود، نه لزوما بعد از اولین بار خوردن آن.
استفراغ ناشی از حساسیت غذایی اغلب به شکل مزمن و تکرارشونده دیده میشود. بعضی گربهها علاوه بر مشکلات گوارشی، دچار خارش شدید، التهاب گوش یا زخمهای پوستی نیز میشوند. تشخیص قطعی آلرژی غذایی معمولا با «رژیم حذفی» انجام میشود؛ یعنی گربه برای چند هفته فقط غذای خاص و کنترلشدهای مصرف میکند تا مشخص شود علائم کاهش پیدا میکنند یا نه.
درمان اصلی شامل حذف ماده حساسیتزا و استفاده از غذاهای هایپوآلرژنیک یا دارای پروتئین جدید است. صاحبان پت نباید بدون نظر دامپزشک مدام غذای گربه را تغییر دهند، زیرا این کار میتواند تشخیص علت اصلی را دشوارتر کند.
8-فاسد بودن غذا یا مسمومیت غذایی
یکی از علتهای مهم استفراغ ناگهانی در گربهها، مصرف غذای فاسد یا مواد سمی است. دستگاه گوارش گربه نسبت به باکتریها، سموم و مواد غذایی ناسالم بسیار حساس است و حتی مقدار کمی غذای خراب میتواند باعث التهاب معده و روده شود. در این شرایط بدن تلاش میکند ماده مضر را از طریق استفراغ خارج کند.
غذای مانده در دمای محیط، کنسرو بازشده قدیمی، گوشت خام آلوده یا غذای تاریخگذشته از شایعترین عوامل مسمومیت غذایی در گربهها هستند. علاوه بر این، بعضی مواد غذایی انسانی مانند پیاز، سیر، شکلات، انگور، کشمش، الکل و شیرینکننده زایلیتول برای گربهها سمی محسوب میشوند و ممکن است علاوه بر استفراغ باعث آسیب کبد، کلیه یا سیستم عصبی شوند.
علائم مسمومیت غذایی فقط به استفراغ محدود نمیشود و میتواند شامل اسهال، بیحالی، لرزش، افزایش بزاق، درد شکم، تب یا حتی تشنج باشد. شدت علائم به نوع ماده خوردهشده و مقدار آن بستگی دارد.
اگر احتمال میدهید گربه غذای فاسد یا ماده سمی خورده است، نباید خودسرانه داروی انسانی به او داده شود. در موارد شدید، مراجعه سریع به دامپزشک اهمیت زیادی دارد؛ زیرا بعضی سموم در ساعات اولیه قابل کنترلتر هستند. برای پیشگیری نیز بهتر است غذای بازشده بیش از زمان توصیهشده نگهداری نشود و مواد خطرناک دور از دسترس گربه قرار گیرند.
9-مسمومیت با گیاهان، داروها و مواد شیمیایی
گربهها به بسیاری از مواد شیمیایی و گیاهانی که برای انسان بیخطر به نظر میرسند حساس هستند. خوردن یا حتی لیس زدن بعضی مواد سمی میتواند باعث استفراغ شدید و آسیب اندامهای داخلی شود.
گیاهانی مانند سوسن، دیفنباخیا، پتوس و بعضی گلهای آپارتمانی برای گربهها خطرناک هستند. مخصوصا سوسن میتواند حتی در مقدار کم باعث نارسایی شدید کلیه شود.
داروهای انسانی نیز از دلایل مهم مسمومیت در گربهها هستند. داروهایی مانند استامینوفن، ایبوپروفن و بعضی داروهای ضدافسردگی میتوانند بسیار سمی باشند و هرگز نباید بدون تجویز دامپزشک استفاده شوند.
مواد شوینده، ضدیخ، حشرهکشها و بعضی اسانسهای معطر نیز ممکن است باعث مسمومیت شوند. علائم معمولا شامل:
- استفراغ؛
- افزایش بزاق؛
- لرزش؛
- بیحالی؛
- مشکل تنفسی؛
- تشنج است.
در صورت شک به مسمومیت باید سریعا به دامپزشک مراجعه شود و از درمان خانگی خودسرانه پرهیز شود. نگهداری گیاهان و مواد شیمیایی خطرناک دور از دسترس گربه مهمترین راه پیشگیری است.
حتما بخوانید : آنتیبیوتیک مناسب برای کلسیویروس گربه؛ چه دارویی واقعاً مؤثر است؟
10-بیماریهای ویروسی و عفونی گربه
بعضی از بیماریهای ویروسی و عفونی میتوانند دستگاه گوارش گربه را درگیر کنند و باعث استفراغ شدید شوند. این بیماریها معمولا علاوه بر معده و روده، روی سیستم ایمنی و سایر اندامهای بدن نیز تاثیر میگذارند و در صورت درمان نشدن میتوانند بسیار خطرناک باشند؛ مخصوصا در بچهگربهها و گربههای واکسینهنشده.
یکی از شناختهشدهترین بیماریهای ویروسی، «پنلوکوپنی گربه» است که شباهت زیادی به پاروو در سگها دارد. این بیماری میتواند باعث استفراغ شدید، اسهال، تب، بیحالی و کاهش شدید گلبولهای سفید شود. ویروسهای دیگر نیز ممکن است با ایجاد التهاب معده و روده، علائم گوارشی ایجاد کنند.
عفونتهای باکتریایی و بعضی عفونتهای انگلی نیز میتوانند باعث تهوع و استفراغ شوند. گربههایی که در محیطهای شلوغ، پناهگاهها یا فضای بیرون زندگی میکنند بیشتر در معرض این بیماریها قرار دارند.
علائم عفونت معمولا فقط به استفراغ محدود نیست و ممکن است شامل:
- تب؛
- بیاشتهایی؛
- اسهال؛
- کمآبی بدن؛
- ترشحات بینی یا چشم؛
- ضعف شدید باشد
درمان بسته به نوع عامل بیماریزا متفاوت است و ممکن است شامل سرمتراپی، داروهای ضدتهوع، آنتیبیوتیک یا مراقبت حمایتی باشد. واکسیناسیون منظم مهمترین راه پیشگیری از بسیاری از بیماریهای ویروسی در گربهها است.
11-مشکلات کلیوی و نارسایی کلیه
بیماری کلیوی یکی از شایعترین مشکلات در گربههای میانسال و سالمند است و استفراغ از علائم رایج آن محسوب میشود. زمانی که کلیهها عملکرد طبیعی خود را از دست میدهند، مواد زائد در خون جمع میشوند و این مواد میتوانند باعث تهوع و تحریک معده شوند.
گربههای مبتلا به نارسایی کلیه معمولا علاوه بر استفراغ علائم دیگری نیز دارند، از جمله:
- افزایش تشنگی؛
- ادرار بیشتر؛
- کاهش وزن؛
- بوی بد دهان؛
- بیاشتهایی؛
- بیحالی.
در مراحل پیشرفته، زخمهای دهانی و کمآبی شدید نیز ممکن است دیده شود. بعضی گربهها ابتدا فقط گهگاه استفراغ میکنند و صاحبان پت متوجه بیماری زمینهای نمیشوند.
تشخیص مشکلات کلیوی معمولا با آزمایش خون، آزمایش ادرار و گاهی سونوگرافی انجام میشود. اگرچه نارسایی مزمن کلیه درمان قطعی ندارد، اما با رژیم غذایی مخصوص، دارو و مراقبت مناسب میتوان روند بیماری را کندتر کرد و کیفیت زندگی گربه را بهبود داد.
دادن آب کافی، چکاپ منظم و توجه به تغییرات اشتها و وزن در گربههای مسن اهمیت زیادی در تشخیص زودهنگام بیماری کلیوی دارد.
حتما بخوانید : میوهها و سبزیجات مجاز برای گربهها: راهنمای جامع تغذیه سالم و بیخطر
12-بیماری کبد و مشکلات صفراوی
کبد نقش مهمی در سمزدایی، هضم غذا و ذخیره مواد مغذی دارد و هرگونه اختلال در عملکرد آن میتواند باعث تهوع و استفراغ در گربه شود. بیماریهای کبدی ممکن است بهصورت ناگهانی یا مزمن ایجاد شوند و در بعضی موارد بهسرعت پیشرفت کنند.
یکی از مشکلات شناختهشده در گربهها «کبد چرب» یا لیپیدوز کبدی است که معمولا بعد از بیاشتهایی طولانی ایجاد میشود. همچنین التهاب کبد، عفونتها، مشکلات صفراوی یا بعضی سموم نیز میتوانند عملکرد طبیعی کبد را مختل کنند.
علائم بیماری کبد در گربهها ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- استفراغ؛
- کاهش اشتها؛
- کاهش وزن؛
- زرد شدن لثه یا سفیدی چشم؛
- بیحالی؛
- اسهال.
در بعضی موارد مدفوع کمرنگ یا ادرار تیره نیز دیده میشود. چون کبد در بسیاری از فرایندهای بدن نقش دارد، علائم بیماری آن میتواند متنوع باشد.
تشخیص معمولا با آزمایش خون و تصویربرداری انجام میشود. درمان بسته به علت بیماری متفاوت است و ممکن است شامل رژیم غذایی درمانی، داروهای محافظ کبد، سرمتراپی و کنترل بیماری زمینهای باشد.
13-التهاب معده و روده در گربه
التهاب معده و روده یا «گاستروانتریت» یکی از علتهای رایج استفراغ در گربهها است. این مشکل زمانی رخ میدهد که پوشش داخلی معده یا روده تحریک و ملتهب شود. عوامل مختلفی مانند غذای ناسالم، تغییر رژیم غذایی، عفونتها، انگلها یا استرس میتوانند باعث این التهاب شوند.
گربه مبتلا معمولا دچار:
- استفراغ؛
- اسهال؛
- درد شکم؛
- کاهش اشتها؛
- بیحالی میشود.
در بعضی موارد التهاب خفیف است و طی یک یا دو روز بهبود پیدا میکند، اما اگر شدید باشد میتواند باعث کمآبی بدن و ضعف جدی شود.
استفراغ ناشی از التهاب معده و روده ممکن است حاوی غذا، کف یا مایع زردرنگ باشد. بعضی گربهها نیز هنگام لمس شکم واکنش درد نشان میدهند.
درمان به علت اصلی بستگی دارد و ممکن است شامل رژیم غذایی سبک، سرمتراپی، داروهای ضدتهوع و درمان عفونت یا انگل باشد. اگر علائم بیش از ۲۴ ساعت ادامه پیدا کند یا همراه خون باشد، مراجعه به دامپزشک ضروری است.
14-پانکراتیت (التهاب لوزالمعده) در گربه
پانکراتیت به التهاب لوزالمعده گفته میشود؛ اندامی که در هضم غذا و تنظیم قند خون نقش مهمی دارد. این بیماری در گربهها گاهی پنهان و سختتشخیص است، اما میتواند باعث استفراغ و بیحالی شدید شود.
علت دقیق پانکراتیت همیشه مشخص نیست، اما عواملی مانند عفونتها، چاقی، بیماریهای گوارشی، ضربه یا بعضی داروها ممکن است در ایجاد آن نقش داشته باشند.
برخلاف سگها، گربههای مبتلا به پانکراتیت همیشه درد واضح شکمی نشان نمیدهند و علائم ممکن است مبهم باشد، از جمله:
- استفراغ؛
- بیاشتهایی؛
- کاهش وزن؛
- بیحالی؛
- کمآبی بدن.
در بعضی موارد اسهال یا تب نیز دیده میشود. اگر التهاب شدید باشد، وضعیت گربه میتواند خیلی سریع بدتر شود.
تشخیص پانکراتیت معمولا به آزمایش خون و سونوگرافی نیاز دارد. درمان بیشتر حمایتی است و شامل سرمتراپی، کنترل تهوع، مدیریت درد و تغذیه مناسب میشود. تشخیص زودهنگام نقش مهمی در بهبود وضعیت گربه دارد.
رنگ استفراغ گربه چه چیزی را نشان میدهد؟
رنگ و ظاهر استفراغ گربه میتواند اطلاعات مهمی درباره وضعیت سلامتی او بدهد. دامپزشکان معمولا علاوه بر تعداد دفعات استفراغ، به رنگ، غلظت، وجود مو، خون یا اجسام غیرطبیعی نیز توجه میکنند تا علت اصلی مشکل را بهتر تشخیص دهند. البته رنگ استفراغ بهتنهایی برای تشخیص قطعی کافی نیست، اما میتواند نشانه اولیه بعضی بیماریها یا مشکلات گوارشی باشد.
گاهی استفراغ فقط شامل غذای هضمنشده است، اما در بعضی موارد وجود صفرا، خون، کف یا اجسام خارجی میتواند نشاندهنده بیماریهای جدیتر باشد. اگر تغییر رنگ استفراغ همراه با بیحالی، اسهال، تب یا کاهش اشتها باشد، باید جدی گرفته شود.
انواع استفراغ در گربهها ( از نظر رنگ )
یکی از راه های تشخیص دلیل استفراغ در گربه ها اینه که رنگ آن را مشاهده کنید و متوجه بشین مشکل میتونه از چه چیزی باشه.
استفراغ زرد در گربه
استفراغ زرد معمولا به دلیل وجود «صفرا» در محتویات معده ایجاد میشود. صفرا مایعی است که توسط کبد تولید میشود و در هضم چربیها نقش دارد. زمانی که معده برای مدت طولانی خالی بماند یا دستگاه گوارش تحریک شود، صفرا ممکن است وارد معده شده و باعث استفراغ زردرنگ شود.
این نوع استفراغ گاهی در گربههایی دیده میشود که:
- مدت زیادی غذا نخوردهاند؛
- صبحها با معده خالی استفراغ میکنند؛
- دچار التهاب معده یا روده هستند؛
- بیماری کبد یا پانکراس دارند.
اگر استفراغ زرد فقط گاهبهگاه رخ دهد ممکن است مشکل جدی نباشد، اما تکرار آن میتواند نشانه بیماریهای گوارشی یا مشکلات کبدی باشد.
استفراغ سفید و کفآلود
استفراغ سفید یا کفآلود معمولا زمانی دیده میشود که معده تقریبا خالی است و گربه بیشتر مایع و مخاط معده را بالا میآورد. این حالت ممکن است در اثر تحریک معده، گرسنگی طولانی یا التهاب خفیف معده ایجاد شود.
گاهی کف سفید به دلیل:
- ریفلاکس معده؛
- التهاب معده؛
- هربال؛
- استرس؛
- بیماریهای گوارشی دیده میشود.
اگر استفراغ کفآلود مکرر باشد یا همراه بیاشتهایی و بیحالی رخ دهد، باید توسط دامپزشک بررسی شود؛ زیرا در بعضی موارد میتواند نشانه انسداد یا بیماریهای داخلی باشد.
استفراغ سبز در گربه
استفراغ سبزرنگ ممکن است به دلیل وجود مقدار زیادی صفرا یا خوردن گیاه و علف باشد. بعضی گربهها برای تحریک معده و بالا آوردن هربال، علف میخورند و بعد دچار استفراغ سبز میشوند.
با این حال، استفراغ سبز گاهی میتواند نشانه مشکلات جدیتر مانند:
- اختلالات شدید گوارشی؛
- انسداد روده؛
- بیماریهای صفراوی؛
- مسمومیت باشد.
اگر استفراغ سبز مکرر باشد یا همراه درد شکم و بیحالی دیده شود، نیاز به بررسی سریع دامپزشکی دارد.
استفراغ قهوهای یا شبیه خون خشک
استفراغ قهوهای یا شبیه تفاله قهوه معمولا یکی از علائم نگرانکننده محسوب میشود. این رنگ میتواند نشاندهنده خون هضمشده در معده باشد؛ یعنی خونریزی مدتی قبل اتفاق افتاده و خون در تماس با اسید معده تغییر رنگ داده است.
علتهای احتمالی شامل:
- زخم معده؛
- التهاب شدید معده؛
- آسیب داخلی؛
- بلع خون؛
بعضی تومورها یا بیماریهای شدید گوارشی است.
گاهی خوردن مواد قهوهایرنگ نیز میتواند ظاهر مشابه ایجاد کند، اما در هر صورت این نوع استفراغ باید جدی گرفته شود و نیاز به مراجعه دامپزشکی دارد.
استفراغ خونی در گربه
وجود خون قرمز روشن در استفراغ نشانه خونریزی فعال در دهان، مری یا معده است و میتواند بسیار خطرناک باشد. خون ممکن است به شکل رگههای قرمز یا مقدار زیاد خون تازه دیده شود.
استفراغ خونی میتواند در اثر:
- زخم معده؛
- جسم خارجی؛
- مسمومیت؛
- ضربه؛
- اختلالات انعقادی؛
التهاب شدید دستگاه گوارش ایجاد شود.
این وضعیت یک علامت اورژانسی محسوب میشود، مخصوصا اگر همراه ضعف، رنگپریدگی لثه یا بیحالی شدید باشد.
وجود کرم یا جسم خارجی در استفراغ
گاهی صاحبان پت در استفراغ گربه کرم، نخ، پلاستیک، مو یا اجسام غیرطبیعی مشاهده میکنند. وجود کرم معمولا نشانه آلودگی انگلی است، مخصوصا در بچهگربهها یا گربههایی که برنامه منظم ضدانگل ندارند.
از طرف دیگر مشاهده جسم خارجی میتواند نشانه بلعیدن اشیای خطرناک باشد. نخ، روبان و اجسام رشتهای خطر بیشتری دارند، زیرا ممکن است در روده گیر کنند و باعث انسداد شوند.
اگر گربه جسم خارجی بالا آورد، حتی در صورت طبیعی بهنظر رسیدن حال عمومی، بهتر است بررسی دامپزشکی انجام شود؛ چون ممکن است هنوز بخشی از جسم داخل دستگاه گوارش باقی مانده باشد.
علائم خطرناک همراه با استفراغ گربه
بیحالی و خوابآلودگی شدید
اگر گربه بعد از استفراغ بیحال، ضعیف یا بیش از حد خوابآلود شود، این موضوع میتواند نشانه کمآبی بدن، درد، عفونت یا بیماری داخلی باشد. گربه سالم معمولا بعد از استفراغ خفیف دوباره رفتار طبیعی خود را نشان میدهد، بنابراین ادامه بیحالی یک علامت هشداردهنده محسوب میشود.
بیاشتهایی یا کاهش وزن
نخوردن غذا بعد از استفراغ، مخص وصا اگر بیشتر از ۲۴ ساعت طول بکشد، باید جدی گرفته شود. گربهها نسبت به بیغذایی حساس هستند و ممکن است دچار مشکلات خطرناکی مانند کبد چرب شوند.
کاهش وزن تدریجی همراه استفراغ نیز میتواند نشانه بیماریهای مزمن مانند التهاب روده، دیابت، بیماری کلیوی یا سرطان باشد.
اسهال همزمان با استفراغ
وقتی استفراغ همراه اسهال رخ میدهد، احتمال عفونت، انگل، مسمومیت یا التهاب شدید دستگاه گوارش بیشتر میشود. این وضعیت خطر کمآبی بدن را بهخصوص در بچهگربهها چند برابر میکند.
اگر اسهال خونی، شدید یا طولانی باشد، مراجعه سریع به دامپزشک ضروری است.
کمآبی بدن در گربه
استفراغ مکرر میتواند باعث از دست رفتن آب و الکترولیتهای بدن شود. کمآبی یکی از خطرناکترین عوارض استفراغ در گربهها است.
علائم کمآبی شامل:
- خشکی لثه؛
- فرورفتگی چشمها؛
- ضعف؛
- کاهش کشسانی پوست؛
- خوابآلودگی است.
گربههای جوان، سالمند یا بیمار سریعتر دچار کمآبی میشوند و ممکن است نیاز به سرمتراپی داشته باشند.
تب و لرز
تب همراه استفراغ معمولا نشانه وجود عفونت یا التهاب در بدن است. بیماریهای ویروسی، عفونتهای باکتریایی، پانکراتیت و بعضی مسمومیتها میتوانند باعث تب شوند.
گاهی گربه علاوه بر تب، گوشهگیر میشود و تمایل به پنهان شدن پیدا میکند. در این شرایط بررسی دامپزشکی اهمیت زیادی دارد.
مشکل در تنفس یا درد شکمی
اگر گربه هنگام استفراغ دچار تنفس سخت، صدای غیرطبیعی تنفس یا درد شدید شکم باشد، ممکن است وضعیت اورژانسی وجود داشته باشد. انسداد روده، مسمومیت، التهاب شدید پانکراس یا آسیب داخلی از علتهای احتمالی هستند.
گربههای دارای درد شکمی ممکن است بدن خود را جمع کنند، اجازه لمس شکم ندهند یا حالت خمیده داشته باشند. این علائم نیاز به مراجعه فوری به دامپزشک دارند.
علت استفراغ در بچه گربهها چیست؟
استفراغ در بچهگربهها همیشه باید جدیتر از گربههای بالغ در نظر گرفته شود. بدن بچهگربهها کوچکتر و حساستر است و حتی چند بار استفراغ میتواند خیلی سریع باعث کمآبی، افت قند خون و ضعف شدید شود. علاوه بر این، سیستم ایمنی و دستگاه گوارش آنها هنوز کامل رشد نکرده و در برابر عفونتها و مشکلات گوارشی آسیبپذیرتر هستند.
علت استفراغ در بچهگربهها میتواند از مشکلات سادهای مانند تغییر غذا تا بیماریهای خطرناک ویروسی متفاوت باشد. به همین دلیل اگر استفراغ تکرار شود یا همراه علائم دیگری مانند بیحالی و اسهال باشد، باید سریع بررسی دامپزشکی انجام شود.
ضعف سیستم گوارش در بچه گربه
دستگاه گوارش بچهگربهها هنوز بهطور کامل تکامل پیدا نکرده است و به همین دلیل نسبت به تغییرات غذایی و مواد سنگین حساستر عمل میکند. خوردن غذای نامناسب، پرخوری، تغییر ناگهانی رژیم غذایی یا حتی مصرف غذا با سرعت زیاد میتواند باعث تحریک معده و استفراغ شود.
نکته : جدول غذایی روزانه گربه را در این صفحه مشاهده کنید.
بعضی بچهگربهها هنگام جدا شدن از شیر مادر و شروع غذای جامد دچار مشکلات گوارشی موقت میشوند. همچنین معده کوچک آنها تحمل حجم زیاد غذا را ندارد و اگر وعده غذایی بیش از حد بزرگ باشد، احتمال بالا آوردن بیشتر میشود.
برای کاهش مشکلات گوارشی بهتر است:
- از غذای مخصوص بچهگربه استفاده شود؛
- وعدههای کوچک و متعدد داده شود؛
- تغییر غذا بهآرامی انجام شود؛
- همیشه آب تازه در دسترس باشد.
انگل و عفونت در بچه گربهها
انگلها و بیماریهای عفونی از مهمترین علتهای استفراغ در بچهگربهها هستند. بسیاری از بچهگربهها حتی از طریق شیر مادر یا محیط آلوده به انگل مبتلا میشوند. کرمهای روده میتوانند باعث التهاب دستگاه گوارش، سوءتغذیه و ضعف شدید شوند.
علاوه بر انگلها، بیماریهای ویروسی مانند پنلوکوپنی نیز در بچهگربهها بسیار خطرناک هستند و میتوانند باعث:
استفراغ شدید؛اسهال؛تب؛بیحالی؛کمآبی بدن شوند.
در بعضی موارد بچهگربه ممکن است غذا نخورد و خیلی سریع ضعیف شود. چون سیستم ایمنی آنها هنوز کامل نیست، بیماریها معمولا شدیدتر از گربههای بالغ پیشرفت میکنند.
رعایت برنامه واکسیناسیون، ضدانگل منظم و جلوگیری از تماس با حیوانات بیمار نقش مهمی در پیشگیری دارد.
حتما بخوانید : غذای مناسب گربه عقیم شده چیست؟
خطر کمآبی بدن بعد از استفراغ
کمآبی بدن یکی از خطرناکترین عوارض استفراغ در بچهگربهها است. بدن آنها ذخیره آب و انرژی کمی دارد و حتی مدت کوتاهی استفراغ یا اسهال میتواند تعادل بدن را به هم بزند.
علائم کمآبی در بچهگربهها شامل:
- خشکی لثه؛
- بیحالی؛
- ضعف شدید؛
- خوابآلودگی؛
- فرورفتگی چشمها؛
کاهش اشتها است.
اگر بچهگربه نتواند آب یا غذا را نگه دارد، ممکن است نیاز به سرمتراپی پیدا کند. به همین دلیل دامپزشکان توصیه میکنند استفراغ در بچهگربهها سریعتر از گربههای بالغ بررسی شود.
درمان استفراغ گربه چیست؟
درمان استفراغ در گربهها به علت اصلی آن بستگی دار د. بعضی موارد خفیف ممکن است با مراقبت خانگی و اصلاح تغذیه بهبود پیدا کنند، اما در موارد شدید یا مداوم، درمان دامپزشکی ضروری است. چون استفراغ فقط یک علامت است، ابتدا باید مشخص شود مشکل از هربال، التهاب معده، عفونت، بیماری داخلی یا مسمومیت است.
درمان خانگی استفراغ خفیف
اگر گربه فقط یکبار استفراغ کرده و همچنان سرحال است، گاهی میتوان با مراقبت ساده وضعیت را کنترل کرد. دامپزشکان معمولا توصیه میکنند معده برای چند ساعت استراحت داده شود و بعد مقدار کمی غذای سبک و قابلهضم ارائه شود.
غذاهایی مانند:
- مرغ پخته بدون چربی و ادویه؛
- کنسرو گوارشی مخصوص؛
- غذای سبک دامپزشکی میتوانند مناسب باشند.
- باید از دادن غذای چرب، لبنیات، غذای انسانی یا تغییر ناگهانی رژیم غذایی خودداری شود. اگر استفراغ تکرار شد یا گربه بیحال شد، مراجعه به دامپزشک ضروری است.
سرمتراپی و جلوگیری از کمآبی
استفراغ مداوم باعث از دست رفتن آب و الکترولیتهای بدن میشود. در این شرایط سرمتراپی میتواند به جبران مایعات، جلوگیری از کمآبی و حفظ عملکرد اندامها کمک کند.
گربههایی که:
- چند بار پشتسرهم استفراغ میکنند؛
- آب نمیخورند؛
- بیحال هستند؛
- یا دچار اسهال همزمان شدهاند
ممکن است به سرم نیاز داشته باشند. سرمتراپی معمولا در کلینیک دامپزشکی انجام میشود و در بعضی موارد همراه داروهای ضدتهوع و تقویتی است.
داروهای ضد تهوع برای گربه
دامپزشکان بسته به علت بیماری ممکن است از داروهای ضدتهوع برای کنترل استفراغ استفاده کنند. این داروها به کاهش تهوع، جلوگیری از کمآبی و کمک به غذا خوردن دوباره گربه کمک میکنند.
با این حال نباید هیچ داروی انسانی بدون تجویز دامپزشک به گربه داده شود. بعضی داروهای رایج انسانی برای گربهها بسیار سمی هستند و میتوانند باعث آسیب شدید کبد یا کلیه شوند.
در مواردی که علت اصلی بیماری درمان نشود، داروی ضدتهوع فقط بهطور موقت علائم را پنهان میکند.
تغییر رژیم غذایی
بسیاری از مشکلات گوارشی گربهها با اصلاح رژیم غذایی بهتر میشوند. اگر استفراغ به دلیل حساسیت غذایی، غذای بیکیفیت یا پرخوری باشد، تغییر نوع غذا میتواند تاثیر زیادی داشته باشد.
دامپزشکان ممکن است غذاهای:
- گوارشی؛
- هایپوآلرژنیک؛
- کمچرب؛
- یا مخصوص هربال را توصیه کنند
هرگونه تغییر غذایی باید تدریجی باشد تا معده گربه دچار شوک نشود.
درمان بیماری زمینهای
اگر علت استفراغ بیماریهایی مانند نارسایی کلیه، دیابت، پانکراتیت، انگل یا عفونت باشد، درمان اصلی باید روی همان بیماری متمرکز شود. در این شرایط فقط کنترل استفراغ کافی نیست و ممکن است نیاز به آزمایش، دارو، رژیم درمانی یا حتی جراحی وجود داشته باشد.
تشخیص زودهنگام بیماری زمینهای نقش مهمی در موفقیت درمان دارد.
برای جلوگیری از استفراغ گربه چه کارهایی انجام دهیم؟
پیشگیری همیشه بهتر از درمان است. بسیاری از علتهای استفراغ در گربهها با مراقبت صحیح، تغذیه مناسب و توجه به سلامت عمومی قابل کاهش هستند.
استفاده از غذای باکیفیت و مناسب سن گربه
غذای بیکیفیت یا نامناسب میتواند معده گربه را تحریک کند و باعث مشکلات گوارشی شود. بهتر است غذایی انتخاب شود که:
- متناسب با سن و وضعیت سلامتی گربه باشد؛
- پروتئین باکیفیت داشته باشد؛
- تغییرات ناگهانی در آن ایجاد نشود.
- گربههای بچه، بالغ و سالمند نیازهای غذایی متفاوتی دارند.
جلوگیری از پرخوری و سریع غذا خوردن
- سریع غذا خوردن یکی از علتهای رایج بالا آوردن غذای هضمنشده است. برای کاهش این مشکل میتوان:
وعدههای کوچکتر داد؛
از ظرف آرامخور استفاده کرد؛
تعداد وعدهها را بیشتر کرد.
این کار فشار روی معده را کمتر میکند.
- شانه زدن موها برای کاهش هربال
شانه زدن منظم موها به کاهش بلع مو هنگام لیس زدن کمک میکند و احتمال تشکیل هربال را پایین میآورد. این موضوع مخصوصا در گربههای موبلند اهمیت زیادی دارد.
همچنین مصرف آب کافی و غذای مخصوص هربال میتواند به دفع مو از دستگاه گوارش کمک کند.
- دور نگه داشتن مواد سمی و گیاهان خطرناک
بسیاری از گیاهان آپارتمانی، داروهای انسانی و مواد شوینده برای گربهها سمی هستند و میتوانند باعث استفراغ شدید شوند. بهتر است:
گیاهان خطرناک از محیط حذف شوند؛
- داروها دور از دسترس باشند؛
مواد شیمیایی در کابینت بسته نگهداری شوند.
بعضی بیماریهای داخلی مانند نارسایی کلیه یا مشکلات کبدی در مراحل اولیه فقط با استفراغ خفیف ظاهر میشوند. معاینه منظم و آزمایشهای دورهای میتواند به تشخیص زودهنگام بیماریها کمک کند؛ مخصوصا در گربههای سالمند.
سوالات متداول درباره استفراغ گربه
در ادامه به سوالات پر تکرار دوستان که از دامپزشکان پت لینک پرسیده شده است پاسخ داده ایم، شما نیز اگر سوالی در این زمینه دارید میتوانید در بخش دیدگاه های همین مقاله مطرح کنید تا در اولین فرصت پاسخ شما ارسال شود
آیا استفراغ گاهبهگاه در گربه طبیعی است؟
بعضی گربهها گاهی به دلیل هربال یا سریع غذا خوردن استفراغ میکنند و در صورت سالم بودن حال عمومی، این موضوع همی شه خطرناک نیست. اما اگر استفراغ مکرر شود یا همراه علائم دیگر باشد، باید بررسی شود.
آیا غذای خشک باعث استفراغ گربه میشود؟
در بعضی گربهها غذای خشک نامناسب، کیفیت پایین غذا یا سریع غذا خوردن میتواند باعث استفراغ شود. کمبود آب نیز این مشکل را تشدید میکند.
بعد از استفراغ به گربه چه غذایی بدهیم؟
غذای سبک و قابلهضم مانند مرغ پخته بدون ادویه یا کنسرو گوارشی مخصوص معمولا انتخاب مناسبتری است. غذا باید در مقدار کم و طی چند وعده داده شود.
آیا هربال برای گربه خطرناک است؟
هربال گاهبهگاه معمولا طبیعی است، اما اگر زیاد تکرار شود یا باعث انسداد دستگاه گوارش شود میتواند خطرناک باشد و نیاز به درمان دامپزشکی داشته باشد.
چه دارویی برای استفراغ گربه مناسب است؟
نوع دارو به علت استفراغ بستگی دارد و باید توسط دامپزشک تعیین شود. استفاده خودسرانه از داروهای انسانی برای گربه میتواند بسیار خطرناک باشد.