تغذیه گربه بعد از عقیم سازی بر اساس منابع معتبر دامپزشکی بینالمللی (مانند WSAVA، Cornell Feline Health Center و PetMD بسیار مهمه، چرا که پس از جراحی عقیمسازی گربه، بدنش وارد مرحله جدیدی از تعادل هورمونی و متابولیسم میشه، مرحلهای که اگر تغذیه بهدرستی مدیریت نشه، میتواند به اضافهوزن (تشخیص چاقی گربه )، کاهش تحرک و حتی مشکلات ادراری (مانند عفونت ادراری گربه ) منجر شود.
به همین دلیل، انتخاب غذای مناسب برای گربههای عقیم شده فقط یک توصیه نیست، بلکه بخشی مهم از مراقبت بلندمدت از سلامت آنهاست.
گربههایی که عقیم شدهاند معمولاً اشتهای بیشتری پیدا میکنند اما در عین حال کالری کمتری میسوزانند. این تغییرات باعث میشه غذای معمولی دیگر پاسخگوی نیاز بدنشان نباشه. همانطور که در مقالههای مرتبط با عقیمسازی گربه و فحل گربه اشاره شده، تغذیه نقش مستقیمی در کنترل وزن، سلامت کلیهها مثل جلوگیری از سنگ کلیه گربه و حتی رفتار گربه بعد از این جراحی دارد.
در این مطلب از پت لینک، بهصورت کاملا علمی و دید متخصصان برتر، بررسی میکنیم که غذای مناسب گربه عقیم شده چه ویژگیهایی دارد، چه تفاوتی با غذای معمولی دارد و چطور میتوان با یک انتخاب درست، سلامت گربه را بعد از عقیمسازی حفظ کرد.
👈میدونید که پت لینک یک بانک جامع اطلاعاتی حیوانات و در هر شهری باشی به راحتی میتونی نزدیکترین مراکز خدماتی حیوانات رو پیدا کنی ، حتی لیست های کاربردی مثل مراکز عقیم سازی حیوانات در شیراز هم در سایت ما وجود داره تا شما رو در کوتاه ترین زمان به هدفتون برسونیم، برای مشاهده تمامی دامپزشکی های ثبت شده در پت لینک هم از لینک " دامپزشکی های اطراف من " استفاده کن.
رژیم غذایی مناسب برای گربه عقیمشده
یک رژیم غذایی ایدهآل برای این گربهها باید دارای ویژگیهای زیر باشد:
✅️کالری و چربی کمتر: نیاز به انرژی در گربهها بلافاصله پس از عقیمسازی ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش مییابد. بنابراین، غذا باید چربی کمتر (ایدهآل بین ۱۰ تا ۱۵ درصد) و تراکم کالری پایینتری داشته باشد.
✅️پروتئین با کیفیت بالا: برای حفظ توده عضلانی و حمایت از متابولیسم، میزان پروتئین باید بالا نگه داشته شود.
✅️فیبر بیشتر: افزایش فیبر به گربه کمک میکند تا با خوردن حجم غذای مشابه، احساس سیری بیشتری کند و از رفتارهای «گدایی غذا» جلوگیری شود.
✅️ال-کارنیتین (L-carnitine) :این اسید آمینه به تبدیل چربیها به انرژی و حفظ وزن ایدهآل کمک میکند.
✅️تعادل مواد معدنی: برای پیشگیری از تشکیل سنگهای ادراری (که گربههای عقیمشده بیشتر مستعد آن هستند)، میزان منیزیم، فسفر و کلسیم باید دقیقاً تنظیم شود تا pH ادرار در سطح مطلوب باقی بماند.
چرا گربههای عقیمشده به غذای خاص نیاز دارند؟
دلایلی مانند تغییرات هورمن، کاهش متابولیسم، افزایش اشتها، کاهش فعالیت، مستعد شدن گربه برای بیماری های ادراری از جمله مهمترین دلایلی است که یک گربه عقیم شده باید رژیم غذایی متفاوتی داشته باشه، بنابراین تغییر رژیم غذایی بعد از عقیمسازی گربه یه توصیه کلی نیست، بلکه پاسخی ضروری به تغییرات عمیق بیولوژیکی در بدن گربه است. دلایل علمی این ضرورت به شرح زیر است، که مفصل براتون توضیح دادم، هر جایی سوالی براتون پیش اومد داخل دیدگاه ها میتونید بپرسید؛
۱. افت ناگهانی نرخ متابولیسم پایه (BMR) گربه
بلافاصله پس از جراحی و عقیم کردن گربه، نرخ سوختوساز بدن گربه به طور میانگین ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش مییابد. این به آن معناست که بدن گربه برای انجام فعالیتهای حیاتی (مانند تنفس و ضربان قلب) به انرژی بسیار کمتری نسبت به قبل نیاز دارد. اگر کالری دریافتی کاهش نیابد، این انرژی مازاد بلافاصله به بافت چربی تبدیل شود.
لینک مرتبط : پت لینک پیدا کردن پت شاپ در شهر های مختلف را راجت کرده، پت شاپ تهران ، پت شاپ رامسر ، پت شاپ در کرج و ...
۲. تغییر در هورمونهای تنظیمکننده اشتها در گربه ها 🐱
عقیمسازی باعث نوسانات هورمونی شدیدی میشود که بر مرکز گرسنگی در مغز تأثیر میگذارد:
🔸️کاهش استروژن و تستوسترون: این هورمونها به طور طبیعی اشتها را مهار میکنند. حذف آنها منجر به افزایش تمایل گربه به خوردن میشود.
🔸️تغییر در سطح لپتین و گرلین: هورمونهایی که سیگنال «سیری» را به مغز ارسال میکنند، پس از عقیمسازی دچار اختلال میشوند. در نتیجه، گربه حتی پس از خوردن مقدار کافی غذا، همچنان احساس گرسنگی میکند و ممکن است تا ۸۰ درصد بیشتر از نیاز واقعی خود غذا بخواهد.
۳. کاهش فعالیت بدنی و تغییر رفتار پیشومون
گربههای عقیمشده دیگر انرژی خود را صرف رفتارهای مرتبط با تولیدمثل (مانند پرسه زدن برای یافتن جفت یا دفاع از قلمرو) نمیکنند. این کاهش فعالیت همراه با تمایل بیشتر به استراحت، باعث میشود کالریسوزی روزانه به شدت افت کند، یه جورایی دیگه انگیزه ای برای جفت گیری نداره چون هورمن های لازم ترشح نمیشه درست مثل وقتی که گربه ماده فحل نمیشه
۴. تغییر در فیزیولوژی سیستم ادراری
عقیمسازی، به ویژه در گربههای نر، ریسک مشکلات مجاری ادراری تحتانی (FLUTD) را افزایش میدهد که اون هم به دلیل کاهش تحرک است، گربهها کمتر آب مینوشند و دفعات ادرار آنها کاهش مییابد که منجر به غلیظ شدن ادرار و تشکیل کریستالها یا سنگهای مثانه میشود. رژیمهای تخصصی با تنظیم دقیق مواد معدنی (مانند منیزیم و فسفر) از این عارضه پیشگیری میکنند.
۵. تغییر در ترکیب بدنی (Body Composition)
تحقیقات نشان میدهد که گربههای عقیمشده مستعد از دست دادن توده عضلانی و افزایش توده چربی هستند. پروتئین با کیفیت بالا در رژیمهای مخصوص، به حفظ عضلات کمک کرده و ال-کارنیتین موجود در آنها، سوختوساز چربیها را تسهیل میکند.
خلاصه علمی: رژیم غذایی گربه عقیمشده باید کالری کمتر اما پروتئین و فیبر بیشتر داشته باشد تا ضمن ایجاد احساس سیری، از چاقی و بیماریهای ثانویه ماننددیابت و مشکلات ادراری جلوگیری کند، همینجا یه دقیقه صبر کن ممکن تا اینجای مقاله رو بخونی و بگی حالا که این همه ممکنه مریض بشه چرا اصلا عقیمش کنم یا چه اشتباهی کردم که عقیم کردم اما نه اینطور نیست ادامه رو بخون
اگر گربه قراره مریضی های متونعی بگیره چرا عقیم کنیم !!!
سؤال شما بسیار منطقی است. در نگاه اول ممکن است به نظر برسد که ما با عقیمسازی، یک سری ریسک (مثل چاقی یا سنگ مثانه) را جایگزین وضعیت قبلی میکنیم. اما بر اساس دادههای انجمنهای جهانی دامپزشکی مانند AVMA و International Cat Care، کفه ترازو به شدت به نفع عقیمسازی سنگینی میکند.
در اینجا دلایل علمی اینکه چرا دامپزشکان همچنان بر عقیمسازی تأکید دارند را بررسی میکنیم:
۱. پیشگیری از بیماریهای کشنده و قطعی
در مقابل مشکلاتی مثل چاقی که «احتمالی» و «قابل کنترل» هستند، گربههای عقیمنشده با خطرات «قطعی» و «کشندهای» روبرو هستند که راه پیشگیری دیگری ندارند:
عفونت رحم (Pyometra): در مادهها بسیار شایع است و یک فوریت پزشکی مرگبار محسوب میشود.
سرطانهای دستگاه تناسلی: عقیمسازی خطر سرطان پستان (که در ۹۰٪ موارد در گربهها بدخیم است) را به شدت کاهش داده و خطر سرطان رحم، تخمدان و بیضه را به کلی از بین میبرد.
۲. افزایش چشمگیر طول عمر
آمارها در سال ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ نشان میدهند که گربههای عقیمشده به طور میانگین بسیار بیشتر از گربههای غیرعقیم زندگی میکنند:
مادههای عقیمشده: میانگین ۱۳.۲ سال (در مقابل ۱۰.۹ سال برای غیرعقیمها).
نرهای عقیمشده: میانگین ۱۱.۸ سال (در مقابل ۹.۴ سال برای غیرعقیمها).
۳. کنترل بیماریهای واگیردار و خطرناک
گربههای عقیمنشده به دلیل غریزه جفتگیری، تمایل زیادی به فرار از خانه، پرسه زدن و جنگیدن با سایر گربهها دارند. این رفتارها آنها را در معرض بیماریهای لاعلاجی قرار میدهد:
ایدز گربهسانان (FIV) و سرطان خون گربهها (FeLV) که از طریق گاز گرفتگی و جفتگیری منتقل میشوند.
تصادفات جادهای: بخش بزرگی از مرگومیر گربههای غیرعقیم ناشی از تصادف هنگام جستوجو برای جفت است.
۴. مقایسه ریسکها: قابل مدیریت در مقابل غیرقابل کنترل
دیابت و چاقی: این موارد بیماریهای مستقیم ناشی از جراحی نیستند، بلکه نتیجه «تغذیه نادرست» بعد از جراحیاند. با یک رژیم غذایی کنترل شده، این ریسک تقریباً به صفر میرسد.
مشکلات ادراری: تحقیقات جدید نشان داده است که عقیمسازی تأثیری بر اندازه مجرای ادرار ندارد؛ بلکه کمتحرکی و مصرف کمِ آب (ناشی از سبک زندگی خانگی) عامل اصلی است که با تشویق به فعالیت و استفاده از غذاهای مرطوب قابل پیشگیری است.
نتیجهگیری علمی: عقیمسازی گربه را از خطراتی که درمان ندارند یا بسیار کشندهاند (مثل سرطان و عفونتهای رحمی) نجات میدهد. در عوض، ریسکهایی مثل چاقی یا سنگ کلیه به راحتی با مدیریت تغذیه (که در سوال قبلی توضیح داده شد) کاملاً قابل پیشگیری هستند.
بهترین ترکیبات در غذای گربه عقیم شده

غذای ایدهآل برای گربه عقیمشده باید توازنی دقیق بین کالری کمتر و مواد مغذی غنی برقرار کند. بهترین ترکیبات که باید در لیست محتویات غذا به دنبال آنها باشید، عبارتند از:
۱. منابع پروتئین با کیفیت بالا (Lean Proteins)
گربهها گوشتخوار اجباری هستند و پس از عقیمسازی برای حفظ عضلات به پروتئین نیاز دارند.
ترکیبات برتر: گوشت تازه مرغ، بوقلمون، ماهی (سالمون یا تن) و گوشت بره.
نکته علمی: میزان پروتئین در این غذاها معمولاً بین ۳۰ تا ۴۰ درصد (در ماده خشک) تنظیم میشود تا ضمن حفظ توده عضلانی، از افزایش وزن جلوگیری شود.
۲. چربیهای کنترل شده و امگا ۳
چربی منبع اصلی انرژی است، اما در گربههای عقیمشده باید محدود شود.
ترکیبات برتر: روغن ماهی (Fish Oil) که سرشار از اسیدهای چرب امگا ۳ است و به سلامت پوست، مو و کاهش التهابات کمک میکند.
استاندارد: میزان چربی در این غذاها معمولاً به ۱۰ تا ۱۵ درصد کاهش مییابد.
۳. ال-کارنیتین (L-Carnitine)
این ترکیب یکی از مهمترین افزودنیها در رژیمهای تخصصی است.
عملکرد: ال-کارنیتین به بدن کمک میکند تا به جای ذخیره چربی، آن را به انرژی تبدیل کند.
۴. فیبرهای گیاهی برای احساس سیری
از آنجا که اشتهای گربه پس از عمل افزایش مییابد، فیبر نقش کلیدی در کنترل گرسنگی دارد.
ترکیبات برتر: تفاله چغندر (Beet Pulp)، الیاف گیاهی (Cellulose) و اینولین.
مزیت: فیبر باعث میشود گربه با کالری کمتر، احساس سیری طولانیتری داشته باشد و به دفع گلولههای مویی (Hairballs) نیز کمک میکند.
۵. تنظیمکنندههای سلامت مجاری ادراری
گربههای عقیمشده مستعد سنگ مثانه هستند، لذا توازن مواد معدنی حیاتی است.
ترکیبات برتر: دی-ال متیونین (DL-Methionine) برای تنظیم pH ادرار و عصاره کرنبری (Cranberry) برای سلامت مجاری ادراری.
کنترل املاح: میزان منیزیم، فسفر و کلسیم باید دقیقاً محدود شده باشد تا از تشکیل کریستالهای استروویت جلوگیری شود.
۶. آنتیاکسیدانها و ویتامینها
ترکیبات برتر: ویتامینهای E و C، روی و سلنیوم برای تقویت سیستم ایمنی که ممکن است پس از جراحی کمی ضعیف شده باشد.
پیشنهاد نهایی: همیشه به دنبال محصولاتی باشید که عبارت "Sterilised" یا "Neutered" روی آنها درج شده باشد. همچنین، استفاده از غذای مرطوب (کنسرو یا پوچ) به دلیل رطوبت بالا (حدود ۷۰-۸۰٪) برای پیشگیری از مشکلات ادراری در گربههای عقیمشده بسیار توصیه میشود.
بهترین برندهای غذا برای گربه عقیم شده کدام است ؟
انتخاب بهترین برند برای گربه عقیمشده باید بر اساس استانداردهای تغذیهای بینالمللی و در دسترس بودن در بازار ایران (در سال ۲۰۲۶) صورت گیرد. برندهایی که در ادامه معرفی میشوند، در دستهبندیهای تخصصی "Sterilised" یا "Neutered" محصولات شاخصی دارند:
برندهای خارجی (با تاییدیه جهانی)
بسیاری از دامپزشکان برندهایی را توصیه میکنند که با رهنمودهای انجمن جهانی دامپزشکی حیوانات کوچک (WSAVA) همسو هستند:
رویال کنین (Royal Canin): شناختهشدهترین برند تخصصی در جهان. مدلهای Royal Canin Sterilised (برای گربههای ۱ تا ۷ سال) و Neutered Satiety Balance از برترین گزینهها برای کنترل اشتها و سلامت مجاری ادراری هستند.
هیلز (Hill's Science Diet): مدل Perfect Weight یا Sterilised Cat این برند به دلیل توازن دقیق مواد معدنی و کالری، توسط بسیاری از دامپزشکان به عنوان انتخاب اول برای مدیریت وزن توصیه میشود.
پروپلن (Purina Pro Plan): سری Sterilised این برند (به ویژه با طعم سالمون یا مرغ) حاوی ترکیباتی برای حمایت از سلامت کلیه و کلیهها (Renal Plus) است.
رفلکس و رفلکس پلاس (Reflex): یک گزینه با کیفیت متوسط به بالا و قیمت مناسبتر در بازار ایران که محصولات مخصوص گربه عقیمشده با فرمولاسیون کنترل وزن دارد.
هپی کت (Happy Cat) برند آلمانی با سری Minkas Sterilised که از نظر کیفیت در رده خوبی قرار دارد.
لئوناردو (Leonardo) برند آلمانی با کیفیت سوپر پریمیوم که غذاهای خشک و کنسروهای مخصوص گربههای عقیمشده را تولید میکند.
برندهای معتبر ایرانی
در سالهای اخیر، برندهای ایرانی پیشرفت قابلتوجهی در تولید غذاهای تخصصی داشتهاند:
مفید (Mofeed) مدل Sterilised برند مفید یکی از محبوبترین گزینههای داخلی است که با استفاده از پروتئین طیور و ماهی و افزودنیهایی مانند ال-کارنیتین فرموله شده است.
رویال فید (Royal Feed) این برند محصولات تخصصی برای گربههای عقیمشده با تمرکز بر تعادل pH ادرار تولید میکند.
فیدار پلاس (Fidar) یکی از برندهای اقتصادی با کیفیت مطلوب که محصولات مخصوص گربههای با تحرک کم و عقیمشده را در سبد کالایی خود دارد.
نوتری پت (Nutri Pet) از قدیمیترین برندهای ایرانی که غذاهای خشک با درصد پروتئین مناسب برای گربههای خانگی ارائه میدهد.
انتخاب نهایی بر اساس بودجه و نیاز
· بهترین کیفیت جهانی: رویال کنین و هیلز.
· بهترین ارزش خرید (خارجی): رفلکس و هپی کت.
· بهترین گزینه اقتصادی (داخلی): مفید و فیدار.
نکته مهم: همیشه در کنار غذای خشک، از غذای مرطوب (پوچ یا کنسرو) برندهایی مثل شایر (Shayer) یا فیلیکس (Felix) نیز استفاده کنید تا هیدراتاسیون بدن گربه حفظ شده و ریسک سنگ کلیه به حداقل برسد.
بهترین غذای خونگی برای گربه عقیم شده چیه؟

درسته که غذای صنعتی (خشک/تر) برای گربههای عقیم شده طراحی میشه تا متابولیسم، وزن و سلامت دستگاه ادراری رو کنترل کنه، اما میتونی با رعایت اصول، گزینههای خونگی سالم هم براش آماده کنی. فقط توجه کن که غذای خونگی باید متعادل، کامل و بیخطر باشه.
🐱 بهترین غذای خونگی برای گربه عقیم شده
🍗 ۱) مرغ یا بوقلمون پخته (بدون استخوان)
· منبع پروتئین بسیار خوب
· بدون ادویه، نمک، پیاز یا سیر
✔️ پروتئین بالا = حفظ عضله
⚠️ استخوان ممنوع
🐟 ۲) ماهی آبپز سالم (مثل سالمون یا قزلآلا)
· اُمگا۳ برای سلامت پوست و مفاصل
✔️ چربی مفید
⚠️ نباید زیاد باشه چون کالری زیاد میشه
⚠️ فقط آبپز، بدون نمک/ادویه
🥚 ۳) تخممرغ آبپز یا عسلی
· منبع پروتئین کامل
✔️ به صورت پخته نه خام
⚠️ روزانه خیلی کم
🥬 ۴) سبزیهای پخته و ریز شده
(برای فیبر و کنترل وزن)
· کدو، هویج، کلم بروکلی
✔️ کمک به سیر ماندن بدون کالری زیاد
⚠️ باید کامل پخته و ریز باشه
🍠 ۵) سیبزمینی یا کدو پخته -خیلی کم
✔️ منبع فیبر و انرژی
⚠️ مقدار کم چون انرژی زیادی داره
🧠 نکات مهم در غذای خونگی برای گربه عقیم شده
✅ پروتئین باید اولویت باشه — گربهها گوشتخوار کامل هستن
✅ چربی زیاد = افزایش وزن — مخصوصاً برای گربههای کمتحرک
✅ نمک و ادویه ممنوع
✅ استخوان، پیاز، سیر، شکلات، انگور، کشمش، قهوه، الکل و لبنیات پرچرب برای گربه سمیه
✅ اگر گربه سابقه بیماری ادراری یا مشکل کلیه داره، قبل از تغییر رژیم با دامپزشک مشورت کن
📌 نمونه برنامه ساده غذایی (هفتگی)
|
پروتئین اصلی
|
سبزی/فیبر
|
روز
|
|
مرغ پخته
|
کدو پخته ریز
|
شنبه
|
|
ماهی آبپز
|
هویج پخته
|
یکشنبه
|
|
بوقلمون پخته
|
بروکلی ریز
|
سهشنبه
|
|
ادامه مشابه با چرخش منابع پروتئین
|
—
|
…
|
این برنامه بهعنوان مکمل غذای صنعتی هم میتونه باشه نه حتما جانشین کامل.
🎯 ترکیب غذای خونگی + غذای صنعتی (ترکیبی ایدهآل)
بهترین حالت:
✔️ بخش اصلی غذای مخصوص گربه عقیم شده (صنعتی)
✔️ بخش مکمل غذای خونگی سالم
این کار باعث میشه:
· کنترل وزن بهتر باشه
· تنوع غذایی ایجاد بشه
· نیازهای تغذیهای تأمین بشه
غذای خشک برای گربه عقیم شده خوبه یا غذای تر؟

برای گربه عقیمشده، پاسخ کوتاه این است: ترکیبی از هر دو (رژیم غذایی مختلط) بهترین گزینه است. اما اگر مجبور به انتخاب هستید، دامپزشکان بینالمللی معمولاً غذای تر (Wet Food) را برای گربههای عقیمشده در اولویت قرار میدهند.
در اینجا مزایا و معایب هر کدام بر اساس فیزیولوژی گربه عقیمشده آورده شده است:
۱. غذای خشک (Dry Food) مخصوص عقیمشده
مزایا:
کنترل کالری دقیق: اندازهگیری مقدار کالری برای جلوگیری از چاقی آسانتر است.
سلامت دندان: جویدن دانههای خشک به کاهش جرم دندان کمک میکند.
صرفه اقتصادی و ماندگاری: میتواند ساعات طولانی در ظرف بماند بدون اینکه خراب شود.
معایب:
رطوبت کم: گربههای عقیمشده مستعد سنگ مثانه هستند و غذای خشک به تنهایی آب مورد نیاز را تأمین نمیکند.
کربوهیدرات بالاتر: برخی برندهای بیکیفیت کربوهیدرات زیادی دارند که ریسک دیابت را در گربه عقیمشده بالا میبرد.
۲. غذای تر (کنسرو، پوچ یا سوپ)
مزایا:
آبرسانی عالی (حیاتی): حاوی حدود ۷۵ تا ۸۰ درصد آب است. این موضوع باعث رقیق شدن ادرار و پیشگیری قطعی از سنگ کلیه و مثانه میشود.
کالری کمتر در حجم بیشتر: به دلیل وجود آب، حجم غذا زیاد است اما کالری کمی دارد؛ پس گربه زودتر سیر میشود و وزن کم میکند.
پروتئین بالاتر: معمولاً گوشت بیشتر و کربوهیدرات کمتری نسبت به غذای خشک دارد.
معایب:
هزینه بالا: برای تغذیه روزانه گرانتر تمام میشود.
فساد سریع: نباید بیش از ۳۰ دقیقه تا یک ساعت در دمای محیط بماند.
مقایسه نهایی برای گربه عقیم شده
|
غذای خشک (Sterilised)
|
غذای تر (Wet Food)
|
ویژگی
|
|
متوسط (نیز به کنترل دقیق)
|
عالی (کالری پایینتر)
|
پیشگیری از چاقی
|
|
ضعیف (نیاز به نوشیدن آب زیاد)
|
خیره کننده (آبرسانی مستقیم)
|
سلامت مجاری ادراری
|
|
متوسط
|
بسیار بالا
|
ایجاد احساس سیری
|
|
خوب
|
ضعیف
|
سلامت دندان
|
توصیه نهایی
بهترین استراتژی برای گربه عقیمشده استفاده از فرمول ۸۰-۲۰ است:
۸۰٪ کالری روزانه را از غذای خشک مخصوص (مثل رویال کنین استرالایزد) تأمین کنید و ۲۰٪ دیگر را (معمولاً یک وعده در شب) به غذای تر اختصاص دهید تا سلامت مجاری ادراری تضمین شود.
همواره از آبفشانهای مخصوص گربه استفاده کنید تا گربه به نوشیدن آب بیشتر تشویق شود.